X
تبلیغات
اشکور - کیاسه
معرفی روستای عزیزم
 

 

  باسلام و سپاس از شما که اوقات گرانبهای خود را صرف بررسی این وبلاگ می کنید

این وبلاگ معرفی روستای   کیاسه   وایجاد پلی از گذشته به حال است 

پست اول  ثابت : مقدمه کوتاه

پست دوم  ثابت : معرفی کیاسه

جدید ترین   موضوع وبلاگ از   سومین پست   شروع می شود .

لطفا به   عناوین مطالب وبلاگ

یا به     مطالب قدیمی تر   در انتهای صفحه 

 هم عنایتی داشته باشید .


کیاسه از زاویه دیگر

 کیاسه از نمای دیگر

 
تابستان  کیاسه

کیاسه رو به دشت گیلان . شهریور ۹۲

 

مرز مه گرفتگی کیاسه اغلب ثابت است .

اشکور : پرجنب و جوش ترین دره شمال بعدازسفیدرود ، دره ای طولانی و فندق خیز  است  که دره اصلی آن یعنی پل رود حدود 70 کیلومتر طول دارد و از رحیم آ باد رودسر شروع می شود و به مرز قزوین و طالقان خاتمه می یابد . وکیاسه یکی از روستاهای اشکور است که در همسایگی قزوین , املش و رودبار  قرار دارد .  مطالب نوشته شده صرفا معرفی کوتاه روستای عزیزم.

  کیاسه  : از زوایای گوناگون وبا نظر شخصی نویسنده است   . گاهی گذری هم به 

 اشکور : خواهم داشت .

(بعضی از کلمات استفاده شده محلی و گاهی کلاچ فارسی !! است ) . ازنظرات شما در پربار شدن وتصحیح مطالب استفاده می شود .

بهار اشکور :


+ نوشته شده در  89/10/03ساعت 22:24  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

کیاسه

 کوتاهترین معرفی :  بهشت فندق و روستای استادان آهنگر (بهترین سازندگان داس درشرق گیلان و اشکورات ودیلمان قبل از ۴۵ سال پیش) . از طبیعت جز دریا ، ازمیوه جز خرما  ، مرکبات ، زیتون ومیوه های استوایی ،  از زراعت جزبرنج ، در کیاسه پیدا می شود .گوناگونی لهجه ها ، رسم های متفاوت ، تیپهای مختلف ، اخلاقهای گوناگون ، قومیت های  چندگانه و...باورتان نمی شود همه در همین روستا یافت می شود .اگر بگوییم کیاسه مثل کجاست ؟ یک جواب دارد . مثل ایران !  جمعیت آن امروزه ، کمترین، دی ماه ، حدود ۵۰ نفر ، بیشترین ، شهریور بیش از ۸۰۰ نفر است .  خانواده ای نبود که درامدش کمتر از ۱۰۰۰ کیلو فندق باشد . جالب است بدانیم که تمام خانواده ها جنگل خصوصی داشتند . (در کیاسه به جنگل خصوصی محوطه می گویند .) قدمت کیاسه  به صدهاشاید هزاران  سال برمی گردد .آثار بدست آمده این مدعارا ثابت می کند. البته چون امروزه اکثر باغ ها به دست نسل بعدی افتاده، باغ ها به قطعات کوچکتر تقسیم شده است ، جز شهریور از قیل و قال داخل باغ ها خبری نیست به علت نابودی دام ها دیگر کود حیوانی بکار گرفته نمی شود و نسبت به سالیان پیشین تولید محصول فندق کاهش پیدا کرده است . 

بهار کیاسه

  

اقوام و طوایف کیاسه : 

کیاسه شاید تنها روستای ۷۲ ملت اشکور است . تنوع قومی وطایفه ای در کیاسه زیاد است از جمله : محسنی(یاپلا می ها بیشترین جمعیت) - لاتی(لات رودخانه به روایتی لات رودبار) - حسینخانی - رشوند(رودبارقزوین)- رودباری (غیر رشوند) –برمکوهی-اکبرآبادی- توسه چالکی- ایراکجی - ریابی - زنشی - ایرمحله ای - متلاکوهی - صمد آبادی - وگل خانه ای - لسبویی - بلکوتی – شوکی (هلوبن دره ) – دیلمی-تلابنکی- شاهی جانی- سیارستاقی - خانه سرکی - پینوندی- گپلایه ای- ایرمحله ای- ریابی- آغفوری-سادات(شامل۲طایفه)- گیل - (بنا به روایتی طالقانی - قوچانی ) - لوم بشکست - طایفه آهنگرو ....گفته می شود طایفه اخیر از نظرسکونت در کیاسه قدمت بیشتری دارند .همین تنوع قومی وطایفه ای گوناگونی لهجه وتفاوت فرهنگی را آشکار می سازد.پراکندگی جغرافیایی شامل جیر محله , جورمحله , ایسرمحله , اوسرمحله , طلاسندشت , مازگا , کوجی , دوآب و بونان می شود . 

موقعیت جغرافیایی: 

 گیلان،رودسر،رحیم آباد  :  از پلورود بالا میرویم بعد از گرمابد شت به سی پل می رسیم در این محل دو شاخه کاکرود وتولا روخانه پلورود را تشکیل می دهند.از تولاروخانه که بالا رویم به جیرتوله ، جورتوله،ریاب، بعد به کیاسه می رسیم این مسیر مالرو بود که صدها یا هزاران سال مردم از این مسیر رفت و آمد داشتند . اما امروزه از رشت به کیاسه۳ راه وجوددارد

 ۱ - رشت ، سیاهکل ، دیلمان ، کیاسه ، ۱۳۰ کیلومتر

 ۲ - رشت ،  رودسر ، گرمابدشت ، شوک ، چاکرود ، کیاسه ۱۶۰ کیلومتر

 ۳ - رشت ، رودسر ، گرمابدشت ، شوییل ، کیاسه ۱۴۰ کیلومتر .

اما از قزوین :

۱ - قزوین ، رازمیان ، هیر ، سپارده ، گرمابدشت ، کیاسه ۱۷۰ کیلومتر

۲ - قزوین ، رازمیان ، انبوه ، کمنی ، گیلارکش ، کارسن ، چاکرود ، کیاسه

 ارتفاع کیاسه از سطح دریا ۱۲۰۰مترازرودخانه تا حدود ۲۰۰۰مترامام زاده هاشم.

همسایگان :

از شمال : اکبرآباد ، صمد آباد ، وگل خونه

از جنوب : وربن ، سورتله ، راسران 

ازشرق : برمکوه ، ایرمحله ، شهرک

ازغرب : وگل خانی ، ریاب ، نسامکو ، پینوند ، توسه چالک ، ایراکی 

امام زاده هاشم : بلند ترین نقطه کیاسه

زمستان یابهارکیاسه 

تاریخی : 

 روستایی بسیار قدیمی و ریشه دار، درکتاب تاریخ گیلان ودیلمستان نوشته میر ظهیرالدین مرعشی از سرداران سلسله سادات کیایی حدود  ۶۰۰سال پیش از این روستا نام برده شده است  .(سلطان علی میرزا در سال ۸۸۵ هجری قمری از لوسن حرکت  کرد یک شب در قریه کیاسه ماند و سبس به چاکرود رفت )(نقل از همین کتاب)

 سنگهایی که در دیواره دره دیده می شود دیوار قدیمی ساختمان است !این دره در انتهای روستا قرار دارد . لازم به یاد آوریست که حدود ۱۰۰ سال پیش اصلا این دره وجود نداشت !! 

بخشی از بافت قدیمی کیاسه که در زلزله ۶۹آسیب کمتری دید

طبیعت : 

کیاسه جنگل فندق است این جنگل از حدود ۴۵ سال پیش با احداث نهر آب شکل گرفت در بالادست ، جنگل راش ، در پایین دست جنگل ممرز و بعد از راش مرتع وجوددارد اما گندم زارها و علفزارهای وسیع ، رودخانه  وصخره های وسیع هم زینت بخش طبیعت کیاسه می باشد . بیش ترین فندق در بین روستاهای ایران در همین روستا تولید می شود .

باران تیر ماه تازه قطع شده است .

 از نظر  دید نیها و مناظر طبیعی بسیار متنوع است . روستایی که دارای رودخانه، جنگل راش ، بلوط ،ممرزوانواع دیگر گیاهان ،صخره های وسیع ،غار،باغهای وسیع فندق ،آبشار ، مزارع گندم وجو ، علفزارهای وسیع ، مراتع بزرگ ، فراوانی انواع فسیل ها ،و غیره است . عکسهایی ازآن ارایه می شود که گویای این مدعاست . در بین درختان فندق درخت اسبی( سپید دار ) زیاد دیده می شود که معمولا روی مرزکاشته شده است من این درخت را در جنگلهای چمستان نور در مازندران دیده ام در بین درختان فندق درختان میوه دیگری نیز دیده می شود، از قبیل : زردهلو،قزوینی هلو،خرماهلو، سیاهلو ،سنگورهلو، بورهلو، قیسی،آشتالو،اخته ذغال،گرکن (گردو) ،خوج،گلابی،سیاانگور ،سویت انگور،آلبالو،گیلاس، به ....... 

لات کیاسه : باغ و رود خانه کنار هم

فسیل گیاهی در کیاسه . نزدیک گردنه اکبر آباد

رو به دشت گیلان

پوشش گیاهی : 

 از کف رودخانه تامنطقه چراگاه به نسبت ارتفاع بیشترین پوشش گیاهی به شرح زیر است : (نام به زبان محلی است وامید وارم بعدا عکسی از هر کدام در وبلاگ قرار   داده شود ) ازجمله: توسه- شرم (ممرز)- مازی (بلوط)- اج(انجیری)- سیاشرم - هربو(گلابی وحشی)- کونوس-میارخ- کلکوم- بور- تلیک- بولوش- لی- بیرمیشک(بیدمشک)- میالسک (زرشک سیاه وسفید) – راش – بعد مرتع ،.......... 

هربو (گلابی وحشی) جالب است که هیچ درخت هربویی با دومی هم نوع نیست !

اواسط شهریور . مسیر کیاسه به لات (برگهای ایسبی )

روبروی کیاسه پایین دست ممرز و بالا دست راش

 

مردم شناسی : 

سه گروه درروستا ساکنند: 

 ۱ -  عباس قلی : 

 ساکنان قدیمی ودایمی صاحب زمینهای مرغوبتر مرکزی از جمله علفزارها زمینهای زراعتی غالبا ساکن پایین محله اهل مکتب و حرفه های گوناگون از جمله آهنگری ، دکانداری وغیره بودند . 

یکی از کوچه های عباس قلی

 

۲ -  حسین خانی : 

 صاحب زمینهای  زراعتی وجنگلی بخش غربی غالبا ساکن بالا محله بنا به روایتی از سرزمین دیلمان آمده اند لهجه آنها هنوز هم به دیلمیها ومردم شاه جان شبیه است .  اغلب ییلاق قشلاق می کردند بیشتر دامداربودند واهل بزم ورزم . بسیار خونگرم

کوچه ای از حسین خانی 

۳ - آغفوری :  

 صاحب زمینهای زراعتی وصخره های بخش شرقی غالبا ساکن بخش غربی روستا . می گویند ازرحمت آباد رودبار آمده اند . تاحدی لحجه رودباری دارند. استاد زراعت وتقریبا همگی دارای زبان فصیح و گویا و شوخ طبع واهل مذاکرات طولانی اند . 

ویک محله آغفوری

نام هرسه گروه از نام اربابانی گرفته شده که در گذشته صاحب آن زمینها بوده اند . 

اسامی زمینهای بخش عباس قلی :  

لات- پرد سرلاته - کدوسین – کد وسین گلو- لرده  - چورسر – چروم زیمی –  هربوبون – پلوم چال -  راشخونه سر- میزبیراهیم چور-  هربوبن- چارشریکه- اورسره دشت – آوخورن- رجبعلی  چور- قبرسان تاک- عوضعلی زیمی کر- پلوم چال- ایشه سر- فتیل نیسی- دارکله- یوسف خونه مقر- جیرخونابن-تادون دارکش- سارسرینگه - - کلا- سلغوز- دارکله- واشبون کلا- ا یسبی داربون – لاسوز د شت- سیا د شت کند سر-  نودره کش – کورای سر – وره خو سن - کودادرالک - گلیم بها ،........ 

اسامی زمینهای بخش حسین خانی : 

 سراسر- ورکی کره- تلا سند شت- هسی کش- گره  زیمی- موسا اسیه سر- پیلا چوری تاک -  جارسر- جارسرپشت- کند سر –  تله سر- تله بن- جیر پشته- کولو ور کش تله – چا کون کش-  ارچا ل- بونا  ن- پوتو نوک چا له ی قلت – گیژ گوم دره -  آسید ها شم- لشکوم- جیر ما زی چا له- جور ما زی چا له- آ لو فک د ره -  سرخ تلا بن – نقار تله سر – نمته کش – خرمن سو رای سو – حیدره تله کر – پنجه سنگه – پلا چور تاک – تول چشمه – گنج خا ن چشمه – مالک چشمه – بز تلابن – پنیوت روخونه – آ خرا کونی توسه – سیا گولنگه – واجار کش – دودران – پیلادره – سودراکون - جور سومورد ون – جیر سومورد ون - جیر لکا کش – جور لکا کش – دو آ ب – انا رتله – با بای تلا بن – کوووکره،......... 

 اسامی زمینهای بخش آغفوری :                                          

 کومراکر – کشک – کشک سو – جیر ممبره سو – جور ممبره سو- اکبرآبا د سو – کو گیلی – پیلا کند سر – ......... 

اطراف کیاسه : 

۱ - مازگا : 

 ۱۰ خانواده به صورت پراکنده ساکنند. 

مازگا ی زیبا علفزار کیاسه  .عکس از گردنه اکبر آباد

مازگا .چوروم زیمی دشت .روبه رودخانه کیاسه

۲ - دوآب : 

 از تلاقی کیاسه رو خانه و پنی وت روخانه تشکیل می شود.شامل دو بخش :  الف ) هردورود یا د و آب.  ب )سیاگو لنگه یا کوله چاکه. 5 خانواده در آن ساکنند . 

 ۳ - کوجی : 

 ۴ خانواده شامل ۸ نفر دراین روستای کوچک و دلنشین وزیبا ورویایی ساکنند که بر روی زمینی در حال لغزش قرار گرفته است .ودیگر از آن قیل وقال قبلی خبری نیست مثل همه جا.بقول سلیم علی هیسم ولی بد هیسم. 

کوجی . روستایی که در آن کلمه آرامش را می توان به خوبی حس کرد .

۴ - بونان :

 بزرگترین مرتع کیاسه دارای جنگل راش بی نظیر .تا۳۰ سال پیش۶خانواده در آنجا ساکن بودند ومحل چرای صدها راس گوسفند و بز و گاو واسب بود ومحل زندگی گرگ و پلنگ و یوز پلنگ وخرس وخوک وغیره بوده و هست . البته الان از دام و انسان خبری نیست .!!!

بونان آخر اردی بهشت

بونان و مازگا وآستانه سو و بخشی از ملک برمکوه .همه جنگل راش است .

بافت اجتماعی اشکور و کیاسه : 

لازم است با دو کلمه گالش وکلاهی آشنا شویم .

  گا لش:  تعاریف گوناگون دارد

 گالش به گوسفند چران ، بز چران و گاو چران گویند .(چوپان)

به کلیه دامداران ییلاق قشلاق نشین (کوه – گیلان ) .

به ساکنان کوههای البرز از قله درفک دیلمان تا کوههای ساری مازندران را گالش می گویند     (مازندرانی به گالش ، گالوش می گویند )

اهل بزم و رزم ، با نشاط ، مهربان و بسیار خونگرمند . لهجه گالشی بسیار شیرین واصیل  است .در حال حاضر مردم روستاهای شاه جان این لهجه را خوب حفظ کرده اند . لازم به یاد آوریست که موسیقی شرق گیلان فقط در انحصار گالشهاست وهمچنان در حفظ و توسعه آن میکوشند .خانواده های بابایی توسه چالک (استادان عزیز-احمد-غلامحسین-سعداله و...)بیش از ۸۰سال برای عروسیهای کیاسه و اطراف نواخته اندوموجب شادی مردم در عروسیها بوده اند .

شاید بیش از ۹۵درصد گالشهای اشکورکه دامداری را رها کرده اند در کوهپایه های مشرف به جلگه شرق گیلان ساکنند .غالبادارای باغ چای هستند .

 کلاهی : 

 یعنی اهل کلا ( به فتح ک ) کلا یعنی زمین زراعتی همان ساکنان یک جا نشین  البرز از درفک  دیلمان تا مازندران . کلاهی ها اهل زراعت و فنون مختلف بودند ولهجه خاصی داشتنداما اغلب کلاهیهای مهاجر اشکور در جلگه برنجکارند .

 ساکنان کیاسه مجموعه ای از گالش و کلاهی را تشکیل می دهند . (  بکار بردن فعل گذشته به این دلیل است که دیگر از گالش و کلاهی واز زبان و لهجه آنها چیززیادی  باقی نمانده است به جرات می توان گفت تقریبا همه بچه های از اشکور رفته امروزه فارسی صحبت می کنند!!!؟؟) . 

  (لازم به یاد آوریست تالشها که ساکنان اکثرا کوههای غرب سفید رود  تا آستارا هستند تقریبا وجه اشتراکی با گالشها ندارند جز در بکار گیری مشترک بعضی کلمات . البته تالشها بیشتر سنن گذشته را حفظ کرده اند . آنها در نوع لباس زبان وسایل مورد استفاده نوع خانه عادات و فرهنگ منحصر به فرد هستند اما کوه نشینان از شرق سفید رود تا حدود ساری به طرز عجیبی در همه موارد وجه اشتراک دارند بجز زبان که از غرب به شرق از گیلکی به مازندرانی تغییر می کند .) 

+ نوشته شده در  89/09/01ساعت 21:50  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 
آبشار بلندکیاسه :

این آبشار حدود ۵۰ متر ارتفاع دارد و سرچشمه آن در حدود ۸ کیلومتری آن است و در فروردین ماه بیشترین آب را دارد حدود ۵۰ برابر این آب . و در مکانی به نام ناودره کش قراردارد .صدای این آبشار شبها بسیار دلنشین است .

آبشار کیاسه از نمای دور

آلوفک دره ( دره ای که در کنار آن آشیانه های عقاب قرار دارد . ) 

 

سرخ تله . محل اختفای یوز پلنگ و پلنگ و خرس و آشیانه انواع پرندگان

انارتله بالای جاده . صخره های به رنگ انار . برروی صخره های قرمز لایه نازک سفیدرنگ وجوددارد که ناشی از اکسیدشدن صخره است .

انار تله در پایین دست جاده

دورنمای ملک کیاسه واطراف . بعد از سفیدی برف خاک رودبارالموت است

مازگه ، بونان ، راسران ، بجارمرز .....

لواس لوک . این دوآشیانه روباه وچندتای دیگردرحدود ۴۰۰ متری روستاقراردارند زیستگاه اصلی آنها منطقه کشک و کومراکر است .باغ جلوی خانه ما شبانه روز محل تاخت و تاز روباه ها و سمورهای دوست داشتنی است . حدود ۵۰ درصد مرغهای کیاسه صرف بقای نسل روباه ها می شود .

لواس لوک : آشیانه روباه . درچندین نقطه نزدیک اطراف روستا قراردارد . این آشیانه در گوشه باغ فندق ، مکان زندگی روباه هاست .

خرمن کردعلی

+ نوشته شده در  93/01/09ساعت 13:13  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

نوروز را با تمام رسم های زیبا و شادی آفرینش گرامی می داریم کوله چارشنبه ، تازه سال و سینزه بدر . وتبریک وآرزوی سلامتی و ولخوشی برای همه انسانها

وتبریک ویژه به تمام دوستان گرامی که وبلاگ متعلق به خود را خواندند و با نظرات ارزشمندشان ، راهنماییم کردند و حمایت و تشویق .  و نیز دوستانی که خواندند وبعدا نظر خواهند داد .

دوستان عزیز : رمضانعلی امیری برمکوهی – اسدالله سلیمی وربنی – شمس الدین رجبی باغدشت الموت  – محمدالموتی – عباس کریمی دیماجانکش - محمدعباس زاده لامشکنی (آرنگ اشکوری ) –  محمدجوادفتح اللهی ریسنی – روح الله حسین نیاریابی –– فرهادکاظمی جیرکلی – محمدرضاقاسمی جیردهی – عباس عباس زاده لامشکن – رضااسماعیل پورپینوندی – بهزادمرادی خانه سرک – علی یعقوبی اشکوری کیاسه – ادهم خلیلی ملامحله– دریجانی بم – مصیب احمدی سورتله ای – مهدی مرادی پینوندی – حسین نیای ریابی – اسماعیل صادقی گورجی – مدیران سایت روستاهای ایران – جوادبابایی صمدآبادی – مهدی باقری ویشکی – نقی غلامی دشتکی – مرتضی خانعلی زاده اینی– هم محلی – سعید گیلانی – فرهنگ گیلانی –– مهدی هشیوار طیولا – حسن افتخاری جلیسه ای – مدیران سایت خبرگزاری اشکورات – مصطفی رحیم آبادی- هادی قائمی آزارکی – مجتبی حسین پوربرارودی– دکتر امین – شریفی املشی– روح الله عباس زاده لامشکن علیا(عقاب اشکور ) – شمسی لامشکن - فاطیما – معصومه وهابی جولادی – رضارمضانی کیاسه– آرش دکلان کیاسه  - رحمان آقاجان زاده – حمید شکری کیاسه – مژگان  – نیما - حافظ –  محسن فلاحتگر – زینب - لیلا یعقوبی کیاسه – لیلا آقاجان زاده-  آرزوآقاجان زاده کیاسه – حامد آقاجانی – تی تی آقاجانی – عارفه محمد علی زاده – اسحاق احمدی ریابی – محمد پنجه علی زاده – رضاپنجه علی زاده – محمدباقری اشکوری – صفرقاسم زاده – مطلب آزادیخواه – میرعمادالدین موسوی اشکوری– حسن آقاجانی– قاسم آقایی کیاسه مازگا – ابراهیم بابایی کوجی – نقی بابایی کوجی – محمد قاسمی – عیسی گل علیزاده – احمد نیای ریابی -  اسماعیل احمدنیا ریابی – اشکبوس – شهیاد – مریم گلی – فردین کردستان – احمد امیری گره گوابر – استاد علی اصغر هدایتی– الهام علی پور – محمد رضا شیرعلیزاده پینوندی – زهرا – معصومه اشکوری – حسین پیله وربن – سارا – میلاد – سعید – امید- سمیرا – زهرا بوشهری - حسین – شهرام بامدادماچیانی  – جهان آباد – مدیران دوست داران تالش – – شهاب – آرش - دتر رودسر – حسین زارع آسیابری – جوادتنکابنی – حسین شاهدی – هیئت گازارخانی ها– جوانان متحد انزلی – هاجر – گولکی – مدیر سایت استان ساحلی  – قدرت – املشی ها – ناصرابراهیمی رضامحله– لقمان حسین زاده– سیفی – علی رادان قائمشهر– شیماتدریسی – پرویزحسین زاده – احمدی گورجی – محمدمرادی – کوروش آسیابری.............

 

 و همیشه سبز سبز باشید مثل :

+ نوشته شده در  92/12/15ساعت 22:50  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

موشین ( بنفشه ) و گل پامچال و تره در کف جنگل ممرز و کف باغهای فندق ظاهر می شود . باد از جنوب به شمال به قصد آب کردن برف شروع به وزیدن می کند . آب رودخانه بیشترین حجم را در طول سال دارد . گل آلود و خروشان  . سرو صدای گنجشکها و جابجایی آنها .......همه آمدن بهاررا مژده می دهند .

خصیل آفتاب برهود  . نیست آنکه بچرد

 آفتاب برهود کومراکر . جور ممبره سو ( جورممبره =گذرگاه میانبر ، سو = افق یاگردنه )

آفتاب برهود . کشک چال

بهارداره میاد و این همه کار !! نه بابا چه کاری ؟. الان دیگه نه هیمه باری هست و نه علف باری ، نه ولگ باری ، به باقله خال باری، نه پایه باری ، نه تخته باری ، نه باقله باری ،نه سنگ باری ، نه اشکرباری فقط یه فندق بارهست که آن هم شکرخدا هرسال کمتر می شود .

همه جالرده کند و چول شود مثل این !! اصلا چه بهاری آقا . داشتیم برای خودمون می خوردیم و می خوابیدیم و احترامی داشتیم .اما انصافا امروزه برای الاغها حقوقی قائل شده اند الان دیگه نجق نمی زنند و محلات همسایه برای مجازات ، دیگر گوش و دم مارا نمی برند البته کسی نیست که گوش و دم ببرد و عجیب تر اینکه بروبچه های شهری در تابستان حتی مارانوازش می کنند و بوس می دهند . اما تمام طبیعت رو نگاه کن اصلا یه الاغ می بینی ؟ یادش بخیر جمعیت دوستان بود و چهارنعل و خرمن سره و غلتی و عرعری و جفتکی و فررررره ای و .....چه الاغی بودیم . الاغ ، الاغهای قدیم .

 واین هم آفتاب برهود مازگه . مرتع و علفزاروسیع کیاسه

 آفتاب برهود دیگر از کیاسه

شکوفه های آفتاب برهودی

می خوای بری ، بلته رو ببند و بور را جلوی پره بگذار . روی آتشم بور ( خاکسترگرم ) بریز

 

و آفتاب برهود طولاروخانه اشکور

راه تورا می خواند . روخونه لات.۴ ماه بعد حدود ۳۰ سال پیش هرروز بیش از ۱۰۰۰ راس گاو و الاغ و قاطر از این راه زاویه دار می گذشتند والان یعنی ۴ ماه بعدازالان ۳ یا ۵ تا!! 

 

+ نوشته شده در  92/12/03ساعت 22:53  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

درسال 1345 والیبال  توسط مجید یعقوبی و در1348 فوتبال ، توسط ذبیح اله ایزدی سپاهی دانش وقت ، وارد کیاسه شد در سال 1350 اولین بار ، ما بچه ها ی مدرسه ، در سالن پراز خاک مدرسه فوتبال را با توپی که عزیز باقی پور آورده بود  شروع کردیم  تااینکه فوتبال همه بازیهای گذ شته را به فراموشی برد (  قیش بازی , اوشکولاماربازی , سنگه رورو , دوله دوله , خرپشت واز , گاوگوساله فینگیلی , النگه , هشت خونه , پوچ مغز , کشتی , فندق بازی , گرکن بازی ....... )

در تابستان 1357اولین مسابقه محلات بین کیاسه واکبر آباد در ایسبی داربن برگزار شد . بازیگران کیاسه عبارت بودند از : سیدجعفر , الیاس , محمد, بلال , یونس , مطلب , ابوالقاسم  .

از سال 55 تا 68 دوران طلایی جوانان کیاسه بود . فوتبال بهانه ای شد تا جوانان را دور هم جمع کند و بین شان روابط دوستی و ارتباط برقرار کند بارها حدود 50 نفر از بروبچه های کیاسه در مسجد محل یا در زمین کنار کیاسه جمع می شدند تا تیم منتخب را انتخاب کنند یا اختلافات بین تیم ها و افراد را حل کنند  یا یک کار جمعی در محل انجام دهند  . کیاسه 6 تیم داشت !! استقلال ، پیروزی ، پاس ، شهید یعقوبی ، عقاب و شاهین . چندین بار تیم جیر محله و جورمحله باهم مصاف دادند . هرساله جام محلات بین تیم های کیاسه ، پینوند ، گورج  و کلامرود برگزار می شد و مسابقاتی هم بین تیم کیاسه و برمکوه و اکبرآباد برگزار شد  وباعث ارتباط قوی بین جوانان محلات همجوار می شد . زمستان ها بازی هابه زمین های فوتبال قزوین کشیده می شد یک بار هم مسابقه ای بین بروبچه های کیاسه و گورج در اسلامشهر تهران برگزار شد و اغلب ، خبرهایی از درگیری در زمینهای قزوین بین بچه های کیاسه به گوش می رسید و بهانه ای به دست افراد ضد ورزش می دادتابرعلیه بچه های کیاسه سم پاشی کنند ولی باید گفت وقتی آب میاری کوزه ای هم می شکنی . زمین های فوتبال کیاسه شامل طلاسن دشت ، ایشه سر و بونان بود .

آنچه مهم است گفته شود این است که فوتبال را به درون تمام اقشار بردیم لازم نبود کسی فوتبال بلد باشد ، همه بازی می کردند .از جمله یک بار در زمین جلوی خانه رضا آقایی دو تیمی بازی کردند که در یک تیم رضا آقایی و در تیم دیگر یدالله آقاجانی بازی می کردند و هرکدام کاپیتان تیم خودشان بودند . بار دیگر اسدالله عاشوری در ایشه سر جزء بازیکنان تیم بود ، او در ابتدا با داس وارد زمین شد و گفت اگر کسی به ما گل بزند داز کول می زنم اما در ادامه بازی داس را کنار گذاشت . و روزی دیگر در اوورسره دشت تمام بزرگان مازگا از جمله اسفندیار ، سالار ، بختیار ، سلمان ، و ستار را وارد بازی فوتبال کردیم  .

 حال یادی کنیم از آقای محمد صالح باقری  به عنوان داور و حضور همیشگی ایشان در همه بازیها مخصوصا بازیهای قدیمی محلی .  و همچنین درود بسیار فراوان  بفرستیم به پدر و مادر هایی که از ورزش کیاسه حمایت و بچه ها را به این کار پسندیده ترغیب کردند و باعث سلامتی آن نسل  شدند و گله مند باشیم از آنانی که چوب لای چرخ این شور و ذوق جوانان کیاسه انداختند . از حدود سال 1370به بعد بنا به عللی  تب فوتبال و مسابقات محلات و ورزش و شور و ذوق جوانان پایین آمد . والان هرگاه 3 تا جوان بانشاط در کوچه های کیاسه پیداشد سلام گرم مرا به آنها برسانید .

 و تشکر ویژه دارم از آقای  مطلب آزادیخواه  از دوستان همیشه حاضر فوتبال کیاسه که این عکس های بسیار باارزش و پرخاطره را برایم امیل کردند و باعث شدند مطلبی را بنویسم تا خواندن آن یک بار دیگر بچه های کیاسه را به دوران طلایی شان ببرد  .

وجالب است بدانید که اولین تیم کیاسه استقلال نام داشت با لباس قرمز چرا ؟!!

گروهی از بچه های تیم شاهین و استقلال : ایستاده از راست به چپ : سیدجلال شعبانی ، علی ابراهیمی ، حسین قاسمی ، رجب آزادیخواه ، باقر اکبری ، دونفر شناخته نشد ، حسن قاسمی ، ایرج جعفری ، محمد پنجعلی ، محمد حسین عاشوری ، علی زمان یعقوبی ، خسرو یعقوبی .  نشسته از راست به چپ : محمد آقاجان زاده ، صفر علی زاده ، ابوالقاسم آزادیخواه ، شفیع ابراهیم زاده ، مطلب آزادیخواه ، علی اصغر یعقوبی 

 تابستان 1357 ایسبی داربن . بعد از اولین مسابقه فوتبال محلات بین کیاسه و اکبر آباد . در این عکس تا جایی که شناخته شد ، سیدجعفرموسوی ، الیاس شعبانی ، ابوالقاسم آزادیخواه ، مطلب آزادیخواه ، محمدآقاجان زاده ، آقای علیجانی ، ناصر امیرزاده ، محمد حسین عاشوری ، صفر علیزاده ، احسان الله ، نصرالله باقی پور ، محمد شکوری ، ابراهیم عموزاده ، موسی عاشوری ، محمد حسین عموزاده ، موسی قاسمی ، علی اکبر قاسمی حضوردارند وبرو بچه های دیگر اکبر آباد و کیاسه که در عکس شناخته نشدند . 

 ایشه سر روز 13 بدر : ایستاده از راست به چپ : صفرعلیزاده ، محمد آقاجان زاده ، صفر آزادیخواه ، محمد حسین عاشوری . نشسته از راست به چپ : محرمعلی جعفرزاده ، محمد علیپور ، یونس رمضانی

   

 ایشه سر زیر درخت هربوی رستم زاده . ایستاده از راست به چپ : علی اکبر قاسمی ، محمد آقاجان زاده ، یونس رمضانی ، صفر آزادیخواه . نشسته از راست به چپ : محمد علیپور ، صفر علیزاده ، محمد حسین عاشوری

 چند نفر از بچه های تیم پیروزی و دوستان . ایستاده از راست به چپ : محمد شکوری ، مطلب آزادیخواه ، حسین علیزاده مقدم ، علی یعقوبی ، رضا عاشوری ، اسدالله عاشوری ، ابولقاسم آزادیخواه ، احسان یعقوبی . نشسته از راست به چپ : محمد حسین عاشوری ، علی زمان یعقوبی ، صفر علیزاده ، خسرو یعقوبی 

 ایشه سر کنار درخت هربوی ابوطالب . ایستاده از راست به چپ : سید جعفر موسوی ستاره فوتبال کیاسه ، صفر علیزاده ، مطلب آزادیخواه ، حسین علیزاده مقدم ، ابوالقاسم آزادیخواه ، علی اکبر قاسمی . نشسته از راست به چپ : احسان یعقوبی ، محمد حسین عاشوری ، سهراب آزادیخواه ، علی زمان یعقوبی  

مطلب آزادیخواه و شادروان علی اصغر یعقوبی . یادش همیشه جاودان


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  92/11/20ساعت 12:30  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 
( سمت چپ پل ، قهوه خانه سی پرد قرارداشت که امروزه اثری از آن به چشم نمی خورد ) از کیاسه تا گیلان قهوه خانه ها عبارت بودند از : طوله ، جیرطوله ، سی پرد ( عکس زیر ) سلم دار ، دیورو ، سیاکشان ، پلام ، احمدی قاوخونه ، ....قاوخونه (قهوه خانه )محل هایی بود که مسافران خسته چوم می زدند ( استراحت می کردند )

 

 از نظر ما جهان به دو بخش ییلاق و گیلان تقسیم می شد ییلاق به زمین ناهموار و بدون ماشین و گیلان به زمین دشت و ماشین دار اطلاق می شد  . ماشین دوج تا طول لات می آمد ( 5 کیلومتری رحیم آباد رودسر ) . نزدیک ترین جاده ماشین تا کیاسه 70 کیلومتر و پیاده 2 روز کامل بود . کیاسه یک سپاهی دانش داشت و تا کلاس چهار باز بود .  محمدسعید 12 سالش بود هرگز ماشین  و برق و ....ندیده بود . کلاس پنجم را  بایددر رودسر  ثبت نام می کرد و متفرقه  امتحان می داد . بنابراین  صبح روز 14 فروردین 1352  به همراه پدرش از کیاسه راه افتاد . مکان ها را اولین بار می رفت بنابراین پدرش یکی یکی مکانهارابرایش معرفی می کرد .

 از کیاسه  به   سودراکون  ، سیادشتی کند سر ، سوموردو ن ، لیان دره  ( پراز جن بود ) ، دو آو  ، انار تله  ،  هفت یتیم کش  ( در این مکان 7 تا یتیم را گردن زده بودند ) ،  ریابی پورد  ( گویا بیش از 50 متر ارتفاع )  ، ریابی چشمه  ،  ریاب  ،  نقاره سنگانی کون  ،  بورچاله  ،  دول دولی پامقر ( جای پای اسب حضرت علی ع ) ، نی خانی چشمه  ،  زرده لرده  ، چمتودره  ،  سلم سو  ( پراز درختان سرو معطر ) ، طوله منگولی ( همیشه مخلوطی از گل و پهن تا زانو ) ، طوله  ،  قهوه خانه طوله  (10 تا 12 چای خوردند و 2 ریال پرداختند ) بعد  شمشی  ،  جیرتوله  ،  روسکه خانی  ،  گندم کش  ، مریم چشمه  ، جوردشتی سو  ، جیردشتی سو  ، گرکن داره  ، پیچی کون  ، سی پرد  (محل برخوردآب کبود طولاروخانه و آب گل آلود کاکرود که پلورود را تشکیل می دهند ) انجیل کش  ،  بنی ویشته سنگی ور ( نوشته شده من زمانی 100 تا تخم مرغ را یک قاز خریدم و اطفال نگه داشتم ) ، جورسلم دار  ، جیر سلم دار  ،  بی آوکوتی  ،  آود کل  ،  دیورود  ،  دوراهی خرماپشته  ، سیاکشانی آوه  ( آب معدنی ) ،  سیاه کشان  ( شب آنجا در کاروانسرای عزیز اتراق کردند ) .

 پدرش هرآنچه در مسیرراه لازم بود برایش توضیح می داد محمدسعید  بسیار کنجکاو بود و زیاد سوال میکرد یکی از سفارشات پدر این بود که  موقع ردشدن از کنار قاطر باید در قسمت بالایی بایستی اما محمدسعید فقط ذوق دیدن ماشین داشت خستگی حالیش نبود . صبح  بعد  ،  وایگونی تله  ( صخره عظیم که عبور، یک طرفه بود ولی چاربدارها همدیگر را نمی دیدند اما با صدای [ ها هی ] صدای هم را از طریق انعکاس می شنیدند و حق تقدم را رعایت می کردند . محلی که قاطر های زیادی پرت شده اند.) ،  پلام  ( وطن دوم اکثر کیاسه ایها ) ،  پلام دره  ، جیر پلومه  ، ناوشکنانی دره  ، گوزه لنگه آوی لک  (کنار آب ) ، سیجاره  ، سری به منزل سرگالش ابوالحسن کیاسه ای زدند  ، بعد  توکولات  ،  قبرستان لات  ،  احمد ی قاوه خونه  ،  لاته  ، ( از سیجاره تا دیمابن متعلق به کیاسه است ) دیمابون  ، منزل سرگالش بخشعلی کیاسه ای چای خوردند  ، خونکای سر  ،  زیارخون لات  ، بعد وارد راه دراز ی شدندپر از گل و لجن ( محمد سعید تازه فهمید که گیلان از گیل گرفته نشده بلکه از گل گرفته شده است ) دراز لات  ،  طول لات  . از طول لات که رد شد پدر جای چرخ ماشین را به او نشان داد حالا ترس از دیدن ماشین سراپایش را گرفته است . سموش  و  بنکسر را که رد کردند  ،  به بند بن  رسیدند در حالی که دست محمدسعید در دست پدرش بود چشمتان روز بد نبیند صدای غرشی به گوش رسید لحظه ای بعد غول بی شاخ ودم که دو مرد سبیلو ی شجاع داخل آن بودند با سر و صدا و بوی بد پیدا شد محمدسعید ناگهان دست پدر را رها کرد و به سمت بجار دوید  ماشین دوج دور شد و محمدسعید برگشت ودرحالی که غرق در هیجان بود از  دوراهی بالنگه  عبور کرده در تاریکی شب به  رحیم آباد  رسید .

عبور و مرور ماشین ها ، بوی دود آنها ،  و بوق  و گردو خاکی که در رحیم آباد را ه می انداختند برای محمدسعید تازگی داشت . شب در خانه فامیل در رحیم آباد اتراق کرد .  صبح ، دوشنبه بازارروز بود  فامیلش بایک ریال برایش چیزی خرید که وقتی اولین لقمه رادر دهان گذاشت دهانش یخ زد بنابراین از خوردنش امتناع کرد (بستنی )  رودخانه رحیم آباد را با ناو عبور کردند و 2 ریال به کاپیتان دادند و به ماچیان  به قهوه خانه آقای مومنی رسیدند پدرش نوشیدنی زرد رنگ گرفت محمدسعید اولین جرعه ای که زد کله اش با یک آروغ سوخت (کانادا) و دیگر نتوانست بنوشد .پای پیاده  راه کانال جیرجوکول را در  پیش گرفت . پیاده تا غروب به جنگل انتهای روستای گرکرود به خانه فامیلش رفت یعنی 3 روز پیاده روی حدود  150 کیلومتر  .

فامیل گفت محمد سعید به صورت مستمع آزاد در مدرسه گرکرود درس بخواند وتاموقع امتحان  به رودسر برود این طور هم شد اما محمدسعید هرروز ساعت 5 صبح از خواب بیدار می شد و در باغ چای کار می کرد و 10 دقیقه به 8  یک لقمه نان بدست ، همراه پسر فامیل هم کلاسی 10 کیلومتر را دوان دوان خود را به مدرسه می رساند یعنی یک کیلومتر در دقیقه . ظهر هم باید دوان دوان خود را به خانه فامیل می رساند و سرپا غذایی می خورد و در باغ چای جان می کند وانتهای شب هم باید سوار دوج می شد و چای را تا ساعت 12 شب تحویل کارخانه می داد در برگشت باید از جنگل سهمناک در تاریکی شب عبور می کرد تا خود را به خانه ، که در دل جنگل خوفناک بود می رسانید درس و کتاب فقط در مدرسه بود ولا غیر. زمان سپری شد تا وقت امتحان فرا رسید .

 مدرسه کوروش در رودسر . صبح و بعد از ظهر امتحان بود .محمد سعید از آن جهنم دره شادی کنان خود را به رودسر رسانید و 3 روز در خانه آشناماند وامتحان داد .

  3 روزی که محو تماشای ماشین ومغازه هایی که داخلش  جعبه هایی باآدمهای کوچک متحرک بود ( تلویزیون ) ،  زنان بدون روسری ! و مردمی که به هم سلام نمی گفتند نان های سفید و لباسهای شیک وبوی خوش بازار و خیلی چیزها شد . همه برایش عجیب بودند . نتیجه امتحانش را 12 مهر52 گرفت . قبول خرداد .!

+ نوشته شده در  92/11/03ساعت 22:19  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

معلومه یه خبرهایی هست !!

 بسیاری از جلگه نشینان از آمدن به ییلاقات اشکور وحشت دارند . اغلب جلگه نشینان از مار و گرگ ییلاق می ترسندوغالبا برای گردش تا سفید آب می آیند . در حالی که دیدنی های اشکور از بعد از سفید آب شروع می شود .  حالا آیا کیاسه یا اشکور ماروموجودات خطرناک  دارد ؟  بله ، مار افعی ، جعفری ، تیرمار ، پلنگی مار ، آتشی مار ، کروروف ، خاکی مار ، کر مار، عقرب ، رطیل سیاه و رطیل زرد ، گرگ ، پلنگ ، یوزپلنگ ، خرس ، گراز ، جوجه تیغی  ، و انواعی دیگر .

در کیاسه در 100 سال اخیر  گزش رطیل اتفاق نیفتاده اما عقرب بارها مردم را گزیده است ولی منجر به مرگ نشده است .  فقط یک نفر از گزش افعی جان داده و یک نفر گزیده شده اما جان سالم به در برده است . ولی اصلا کسی از گرگ و پلنگ و یوز پلنگ و خرس و گربه وحشی   آسیبی ندیده انداما بسیاری از حیوانات اهلی حتی سگها و گربه ها از آنها در امان نبوده اند تاجایی که من یادم هست صدها گاو و الاغ طعمه گرگ و خرس و پلنگ و یوز پلنگ شده اند حالا تلفات گوسفند و مرغ و سگ و گربه بماند .  فقط چند سال پیش اصغر ایرمحله ای در خاک کیاسه مورد هجوم گراز قرار گرفت و زخمی شد  البته گراز زخمی بود و دربن بست قرار گرفته بود . چند مورد زخمی شدن با تیغ جوجه تیغی داشتیم  .

  بنابراین ترس جلگه نشینان کاملا بی مورد است . فقط باید مراقب زیر پایت باشی و کاری به کارشان نداشته باشی و به حوزه آنها وارد نشوی .

 ضمنا قدیما یه لنگ و سیاگالش و دیو و آل ونفت خیک و چند موجود دیگر از این دست وجودداشتند که باعث ترس مردم می شد ند . خوشبختانه نسل این موجودات  روبه نابودی گذاشته است و فقط افراد خاصی ادعا می کنند که آنها را می بینند  !!

 جنگل روبرو فندق است .  ۵۰ سال پیش زمین گندم زار بود حالا محل اختفای خوبی برای جانوران وحشی است .

+ نوشته شده در  92/10/30ساعت 0:26  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

می گفتند اول چپر دوم خبر سوم تبر . گاو که چپر وتبر حالیش نبود ناچار بودند از اواسط فروردین هر خانواده دم گاوها را به دست نوجوانی بسپارندتا به جنگل ببرد و گاو گالشی کند تا روزی که " باچ  " بیفتد یعنی گندم ها و علف ها درو شود آنوقت دیگر احتیاج به گاوگالشی نبود اما باید گاو را تا مرتع ، 10   کیلومتر دورتر از کیاسه بدرقه می کردند و غروب استقبال . در غیر این صورت گاوها یا می جنگیدند یا به باغات لوبیا حمله می کردند بریدن دم و گوش گاوها و الاغ ها هم که یک رسم معمول بود در دهه 50 بیش از 70 درصد گاوها و الاغهای کیاسه دم یا گوش نداشتند .

بنابر این گاوگالشی مرحله بزرگی از زندگی نوجوانان بود و بسیار شیرین . با وربندی و ساروق پر از نان و پنیر و دوراغ و کتری و قند و چایی و همراهی و همکاری و مراقبت از گاوها در شرایط سخت و شیب و فرازهای زیاد . فرار گاوها با نیش مگسها و گم شدن در جنگل ممرز و راش و گشتن و گریه کردن به دنبال گاو و ساخت گاو گورونه از پوست سیاه دانه و دنبال کردن گنجشکها با رزین دوخاله و پیداکردن لانه گنجشک ( ملجه فک ) و یو یو زدن دختران و چای گرم و جمع شدن دور آتش  .... غروب هم همزمان با  دارسیامته  ( دراز شدن سایه ممرز یا راش ) یه سربار ورک یا تندورخال ، یه دسته ولگ ، یه کولبار هیمه دم گاو در دست پیش به سوی خانه . اما پدر مادرها در استقبال از بچه ها ی گاوگالش فقط می گفتند :

  ترتخته سر بشورن ، نوم فکت ، ستر کافر آو بزنن ، تره آوخالیس بزنن ، جوان بمیری ، الاهی دار پرد ببی ، الاهی بشی پسا نی ، دارگردنی ریز تره دار بگیره ، هلو بن دره یدالا موسون بمیری ، اکبر موسون تره آو بوبوره ، تر داغ تشک بگیره ، جذام بگیت ، الاهی بشی ونگردی ، تر آسانه ور بنن ، تی دیوونه خدا بکنه ، کولوورکشی تله پرد ببی ، خاک تی سر ، محلی وچاکونی بلا تی سر ، ترلرده بوناگیره ، تره گوله ورندیل بگیره  و....چرا بدن گاو زخمی یه یا ورک خیسه یا ولگ ورکه ، دیر اومدی یا زود اومدی  و... . 

و موقع دوشیدن گاو اگر گاو بیچاره نافرمانی می کرد کلماتی نثارش می کردند : سپرز بوگود ، وورو بوگود ، تله پرد ببی ، آلوفک ریز پرد ببی ، تی صاحاب بمیره ، ورم ناره بوکونی ، ورگ بوکوشت .......

اما یویو چیست ؟

آوایی بود که دختر های گاو گالش  سر میدادند و هدف صدازدن و یاد دوستان و هر آنچه دوست داشتند بود . از این آوا توسط هیچ محققی از استاد صبا گرفته تا استاد پوررضا یاد نشده است شاید فقط در کیاسه و برمکوه معمول بوده است  . خیلی خوب است تا قسمتی از بیان شعر گونه آن رااولین بار در وبلاگی  بنویسم .

با 3 انگشت زیر گلویشان را می زدند و  آوازسر می دادند . یویو با یک نفس خوانده می شد ! و این کلمات را به زبان جاری می ساختند  :

 ایی یویویویویویه یویه یویویویویویه .    لاکو لاکو یویویویه .    وچه وچه یویویویه .    ای را بیه یویویویه .    اورا نوشو یویویویه .    گاو گالشه یویویویه .    مال گالشه یویویویه .    خو مالکونه بودوشته یویویویه .    می خاخوره یویویویه .    دنبال دره یویویویه  .    می براره یویویویه .    آمهدی خونی چاربدار یویویویه .    جیرسلم دار جور سلم دار یویویویه .   سی پرد ه وادار ه همه دره یویویویه .    می اسماله یویه .    می فاطمه یویه .    می نرگیسه یویه .   (وتمام دوستان ) .   می گاوه که یویه .   می کولکه یویه    و.............یویویویویویه .   و از هرچیز و از هر کسی که دوست داشت یاد می کرد . ( لطفا برو بچه هایی که می خوانند از مادر بزرگان شان بپرسند تا اطلاعات کامل تری بگیرند . )

 یویو باصدای خیلی بلند خوانده می شد تا از چند کیلومتری دوستان گاوگالش بشنوند و جواب بدهند . جواب یویو هم یویو بود .

 

+ نوشته شده در  92/10/07ساعت 11:47  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

حالا می خواهم مقایسه ای  داشته باشم  تغییراتی که از 50 سال پیش تا حال در کیاسه بوجود آمده است . البته فقط در مواردی خاص . هرچند اغلب آنها برای تمام روستاهای ایران عمومیت دارد .

50 سال پیش کشاورزان زمین را از اربابان خریدند  .

 باغات فندق فقط به نزدیکی های رودخانه محدود می شد بقیه زمین هاشامل گندم زار و علفزارو مرتع وجنگل خصوصی و عمومی بود .

سال 1345 با احداث نهر ی که از برمکوه منشعب می شود تحول عظیمی از نظر اقتصادی در کیاسه صورت گرفت یعنی قدرت اقتصادی کیاسه ناگهان  5 برابر شد این در حالی بود که مردم تازه صاحب زمین شده بودند .

جمعیت کیاسه در طول سال ثابت و حدود 100 خانواده اما خانواده های  نسبتا پرجمعیت بود  . پدری بود و  مادری بود و بزرگتری بود وکه خدامردی بود وجوانمردی و احترام و تعارف و سلامی و علیکی و رفت و آمدی و صمیمیتی و .......

 

امروزه حدود 26 خانواده 1 یا 2 نفره گاها 3 نفره که مجموعا به 50 نفر نمی رسد در کیاسه زندگی می کنند بقیه مثل دیگر روستاهای  ایران به علت شرایط سخت زندگی به شهر مهاجرت کرده اند اما شهریور ماه به بیش از 1000 نفر می رسد

تمام خانه ها زیرش طویله وکاهدان بود و غالبا تازه گوساله و تازه بره ها و بزغاله ها در اتاق نشیمن نگهداری می شد . هر خانه ای پسین خانه ای داشت که در حکم انباربود .پنجره خانه ها شیشه نداشت تابستان باز و زمستان بسته بود و نور از لوجین (لوجنک ) وارد اتاق می شد .  معمولا دستشویی رسم نبوداطراف چشمه ها و کنار نهرها ورودخانه ها و میان دره ها آکنده از فضولات انسانی بود فقط خانه حاج سید مرتضی دستشویی داشت حمام آجری با معماری بسیار زیبا که با مدیریت حاج سید مرتضی و همت مردم ساخته شده بود جمعه ها مختص خانمها و بقیه روزها مختص آقایان بود  موجوداتی مثل شپش و ساس و کک یا سوبول و بیماریهایی مثل انواع انگل های روده ای ، سل و مالاریا و جذام و گاها بیماری های همه گیر مثل سرخک و سیاه سرفه و اوریون و ... غوغا می کرد .

امروزه از دام خبری نیست و خانه ها و بهداشت دست کمی از شهر ندارد .

 6 نفر سوادخواندن و نوشتن داشتند اگر هیچ کدام در کیاسه نبودند نامه را به گورج می بردند تا شیخ مسیح بخواند یا صمد آباد ، تا ملا علی اصغر بخواند .   3 تا مکتب خانه یا ملاخانه دایربود . اما آنهایی که سواد خواندن و نوشتن داشتند واقعا ادیب بودند . حسین آقاجان زاده  آهنگر  شاعر قدرتمندی بود و به خودش نام شاعر بی سواد داده بود چون اصلا الفبا بلد نبود

 امروزه دیگر ملاخانه ای نیست مدرسه کیاسه در دهه 50 و 60 ، 5 کلاس ابتدایی و 3 کلاس راهنمایی داشت اما بعدا سالها تعطیل شد والان به لطف 4 دانش آموز ابتدایی بازاست . هیچ خانواده ای بچه های عیر دانشگاهی ندارد همه بچه های نسل سوم فارسی زبانند .( تقریبا کیاسه ای زیر 25 سال گیلک زبان نداریم ) امروزه بسیاری از کیاسه ای ها دارای تحصیلات عالی هستند در دانشگاه تهران و شریف دانشجودارند  کیاسه ایهادر زمینه های ورزشی هم موفقیتهایی داشتندو دارند . افرادی دارای ریتینگ بین المللی شطرنج هستند .

 امروزه  در کوچه ها جز قدیمی ها دیگر کسی نیست که به شما سلام کند یا تعارف بلد باشد این نسل آموزش خوبی یافته اند اماادبیات قوی  ندارند البته صدها یا هزاران سال سواد نسلها یک اندازه بود ولی الان از پدران و مادران بی سواد بچه های دیپلم و بالاتر و آشنا به تمدن ساخته شده و جنگ شدیدی بین نسل قدیم و جدید در جریان است .

 چندین کارگاه چادشب بافی و شالکی بافی ، خاش ویگیری ، مامایی ، طب سنتی ، 3 تا مکتب خانه ، 4 نفر بنا ، چوبداری ، چاروداری  ، 4 دهنه مغازه ، 4 کارگاه آهنگری ، ( آهنگرانی که درشرق گیلان و دیلم و اشکور حرف اول را می زدند ) ،سفیدگری مس ، تعمیر تفنگ ، 2 تا آسیاب ، سنگتراشی   ، باروت کوبی ، تعمیرکفش ، ذغال گیری ، تولید آهک ، 5 خیاطی ،  آجرپزی ، 4 نجاری ......  دایر بود  . مردم جز برنج ، چایی ، قند ، نفت ، کاملا خودکفا بودند .

امروزه فقط 3 دهنه مغازه باقیست اغلب همان چیزی را می آورند که قبلا همینجا تولید می شد  امروزه مردم فقط فندق دارند . مرغ ، نان ، پنیر ، تخم مرغ ، گوجه ، و.... را از شهر می آورند . خبری از مشاغل دیگر نیست .

 لباس مردان  شامل شلوار سیاه 3 مغزی کتان ، کلاه پشمی سیاه یا قرمز (نیمکره تا خورده ) ، کلاه قجری، کلاه فرنگی  ،  کت و شلوار چوقه (پشمی ) و جوراب پشمی ، کفش یا پاوزار رزین و گالوش  بود .  لباس زنان شامل پاره بده تومان (شلوار با پارچه 11 متری که حدود 20 نوار رنگی داشت ) ، پاچین ، پیرهن چین دار ، دستمال سفید بلند ، پیشانی دوبود ، پول کلاه ، پول جیردقه ( جلیقه ) و جوراب پشمی رنگی

امروزه اصلا از لباس قدیمی خبری نیست  اما 50 درصد مثل شهریها لباس می پوشند .

 بچه ها در کوچه ها می جوشیدند و مشغول انواع بازیها بودند ارجمله : اوشکولامار بازی ، گاووگوساله فینگیلی ، پوچ مغز ، قیش بازی ، النگه ، هشت خونه ، سنگه رورو ، تب گوده بازی ، بپر بپره (ازبامی به بام دیگر می پریدند ) و........

فوتبال جای همه سرگرمیهای بچه هاراگرفت امابا رفتن بچه ها  امروزه دیگر کسی نیست که فوتبال کند  .

 از کوهی به کوه دیگر با آواز بلند همدیگررا صدا می زدند(گوره) .   در کیاسه هرروز حداقل 5 دعوای لفظی 2 دعوای  سنگی  و یک دعوای چماقی انجام می شد امکان نداشت کیاسه یک روز را  بدون دعوا بگذراند . اما دعواها جوانمردانه بود .

امروزه هرچند روز یکبار شاید دعوای مناظره ای اتفاق بیفتد اما دشمنی ها و کینه های  پنهانی متاسفانه بسیار ریشه دارد کیاسه محل اتفاقات عجیب و غریب است مردمانی غیر قابل پیش بینی . گاهی به کوه می زنند و گاهی به کاه . سالهاست که تشکل مدیریتی موفقی نداشته است . امابرای موارد اضطراری به طرز عجیبی اتحاد قدرتمندی دارند . و به طرز عجیبی مهمان نوازند به همین خاطر است که کیاسه روستای 72 ملت شده است .

کیاسه امروز

 بین حسین خانی ها و آغفوری ها و عباس پولی بک ها وصلت ، گناه بزرگی بود

اما امروزه همه در همدیگر حل شده اند

 در خارج روستا طبیعت پر از انسان بود دست شان خالی نبود : از داس گرفته تا  داره ، درگز ، بیل ، کلند (کلنگ) ، تبرو.... .  جنگل و مزارع زنده بود براساس فصل ،  کاری خاص در آن انجام می شد . بهار :  کشت لوبیا وسیفی جات ، تمیز کردن باغها ، کشت جوی بهاره ، انتقال دامها به بالادست ، تعمیر نهر ها . تابستان :  بریدن علف ، چیدن لوبیا وگل گاوزبان ، درو جو و گندم و خرمن کوبی ، برداشت فندق ، پاییز :  چیدن برگهای جنگل ، جمع آوری هیزم از جنگل ، کشت گندم ، انتقال دامها از بالادست به محل  . زمستان :  مراقبت از دامها در طویله و بغل بخاری هیزمی و شب نشینی ها و نقل گویی مادر بزرگها

امروزه جرات نداری تنهایی وارد طبیعت شوی چون ممکن است پای هر بوته ای پلنگی ، خرسی ، گرگی ، ماری ، .....کمین کرده باشد خوشبختانه به علت عدم حضور مردم در طبیعت جنگلها دوباره پا گرفته اند .اگر جوان یا نوجوانی را در طبیعت ببینی فقط مبایل و هد فون دارد .

 نزدیک ترین جاده تا کیاسه ، رحیم آباد بود حدود 70 کیلومتر.   که 2 روزه طی می شد

امروزه هرروز یک دستگاه مینی بوس مسافران رااز طریق جاده ای خطرناک با متوسط 50 مسافر به مدت 6 ساعت به رودسر می رساند .

 از برق و لوله کشی آب  خبری نبود مردم هرلحظه کوزه به دست کنار چشمه های بیرون کیاسه نوبت آب نشسته بودندآنجا هم مرکز تبادل نظر بود چراغ ها هم شیشه ای یا گردسوز بود اما کدخداها و دکان دارها چراغ زنبوری یا سیتکا داشتند اما چند سال قبل تر، چراغ  پیه سوز رسمیت داشت و بعضیها هم باشعله اجاق روشنایی می گرفتند . برای رفتن به بیرون از خلاسوت (چوب روشن ) استفاده می شد

امروزه همه خانه ها دارای برق ، حمام ، دستشویی بهداشتی ، بخاری نفتی ، اجاق گاز ، یخچال ، تلویزیون  ، تلفن و  مبایل و... هستند ودست کمی از شهر  ندارند فقط تنها ننگ کیاسه جاده سنگلاخ 20 کیلومتری  است

 بهار که می شد هر بچه ای گاوش را برمی داشت و به جنگل می رفت و تا غروب چوپانی می کرد گاوها را نمی شد گله ای به جایی برد چون شیب و فراز های کیاسه زیاد است و احتمال سقوط گاو .  اصلا گاوهای کیاسه باهم می جنگیدند .کوچکترین برخورد مساوی با جنگ بود و سقوط . هرچند روز یک گاو سقوط می کرد و به هر خانواده ای هفته ای حد اقل 8 کیلو گوشت می رسید خورش رسم نبود فقط کباب . در پسین خانه ها پر از شیر و ماست و دوغ و کره و تخم مرغ و ... بود  تفریح گاوگالشها ساختن ساز با پوست سیاه دانه بود بنام گاو گورونه . و تاب بازی و....

غروب ، بیش از 200  راس گاو و 1000  گوسفند و بز و 30 قلاده سگ و 100 راس الاغ و قاطر از پنج  ورودی محل وارد کیاسه میشدند ما بچه ها هر غروب در ورودی محل جمع می شدیم تاجنگ گاو ها و سگها را تماشا کنیم  اگر سگها موقعیتی برای جنگ پیدا نمی کردند ما شرایط خوبی برایشان مهیا میکردیم (همیشه یک سگ برای استارت جنگ دم دست داشتیم ) .  هرغروب ورودی کیاسه جنگ گاوها وسگها بود . و داد و قال چوپان ها  .

 امروزه نه گاوی هست و نه گوسفند و نه مرغ  وسگها هم آن گالش سگهای قدرتمند جنگی نیستند ، اغلب با سگهای وارداتی  اختلاط نژادپیداکرده اند وحد اکثر ،  زورشان به شغال می رسد . 

 طب آن زمان محدود بود به داروهای گیاهی از جمله جوشانده گل گاوزبان و گل ختمی زوفا  کر وویه هربوولگ ( برگ گلابی وحشی ) و ماست برای گزیدگیها ادرار برای ضدعفونی و ....  وانواع دعاها شامل دوده ، کاغذ نوشته شده را دود میدادند و استنشاق می کردند . مرکب کاغذ نوشته شده را در آب حل کرده مخوردند .  کاغذ را تا زده به بازو می بستند .تخم مرغ را دعا زده و و می شکستند و می خوردند . پهن الاغ را دعا می زدند و دود می دادند و استنشاق می کردند دعا نویسها عبارت بودنداز علی نجفی ، علی اعظم امانی ، آسیذ ابوالحسن موسوی ، ابراهیم قاسمی و شیخ مسیح . استخوان شکسته را هم آقایان مشهدی رضا پنج علی زاده ،  قنبرخان علی زاده ، حسین شیر علی زاده  بسیار ماهرانه سر به هم می آوردند . خاش ویگیرها گل بهار، سیما  وماما هم مشهدی راضیه و گل بهار بودند . راضیه استاد همه طبیبان محل بود . یادشان گرامی .

امروزه فقط خانه بهداشت و بهورز بدون امکانات کافی

کیاسه تیرماه ۱۳۶۴

+ نوشته شده در  92/10/06ساعت 10:44  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

شب یلدا را چله شب می گوییم افراد خانواده ، بروبچه ها از روی برف و یخ شاید 10 تا 20 درجه زیر صفر با صدای قریچ قوروچ برف و یخ به خانه مادر بزرگ می رفتیم و تا پاسی از شب می نشستیم  کدو  بود و شب چره بود و نقل و داستان جن و پری و دیو و یه لنگ و سیاگالش و عزیز و نگار ...... شب چره شامل گندم برشته و هربو کول و هسی کول  و عیره بود ( کول یعنی خشک ) اما هندوانه در کیاسه رسم نبوده ونیست.

امروزه مادر بزرگها و پدر بزرگها در کیاسه چله شب تنها هستند ولی همچنان کدو می پزند البته من هم به احترام گذشته در چله شب  کدو می پزم  (یاد گرد همایی در خانه مادر بزرگ در چله شب با   کدوی قرمز شیرین  شب چره و نقل های زیبا و پرهیجان بخیر .دیگر تکرار نخواهد شد )

+ نوشته شده در  92/09/27ساعت 0:58  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

عروسی امروز :

پدر عروس ، پدر و مادر و برادر بزرگ و ...را فرا می خواند تا در خواستگاری دخترش به عنوان بزرگتر باتجربه حاضر باشند در شب خواستگاری ...و داماد با دسته گل وارد می شوند حرفها شروع می شود ... می رسندبه قرارها . اول از مهریه شروع می کنند دختر می گوید قبلا به توافق رسیدیم بعد به مکان عروسی . دختر اظهارمی دارد تالار را تعیین کرده ایم نوبت  کارت می شود می گوید طرحش را داده ایم خلاصه از هرچه صحبت می شوددختر می گوید ما قبلا برنامه ریزی کرده ایم پیران دردلشان می گویند پس ما به تماشای خواستگاری  آمده بودیم ؟ وقدری به خود می پیچند . حرف هم نمی توانند بزنند .....

بعد از مدتی می رسیم به عروسی .

غذا : شامل مرغی که مدتها در فریزر خوابیده و با برنج هندی که ار کنار دندان هرلحظه لیز می خورد . نمی توان مشخص کرد که آیا برنج مرغ است یا مرغ برنج است ؟!!!!! با محلول رنگی آب و گاز کربنیک و رنگ .!!

لباس عروس : پارچه ای از جنس الیاف مصنوعی اجاره ای ویکپارچه که بعد از عروسی به تن دیگری می رود و عروس ، لباس عروسی یادگاری در صندوقچه اش نخواهدداشت .

 فیلمبرداری : عروس وداماد باید تحت فرمان فیلمبردار باشند به عبارتی روز عروسی روز هنرپیشگی آنهاست وهر حرکت آنها باید بعد از جندین کات تکرار شود .

موسیقی : شامل ارگ و دو صندوق بزرگ سیاه است تنها صدایی که از آن بیرون می آید صدای گوش خراش طبل بزرگ است در هیچ عروسی تنظیم صدا وجود ندارد که اگر دستگاه زلزله نگاررا به گوش خلایق وصل کنند موجی به ارتفاع 2 متر را نشان میدهدبازلزله 8 ریشتری در بدن . تمام موجودات زنده از شعاع 200 متری فرار می کنند  . عروس و داماد که باید یکسره محکوم به گوش کردن آن باشند تا یک ماه یعنی ماه عسل گیجند و هنوز آثار ارتعاشات صدای صندوق ها در مغزشان باقیست آقای استاد  شاه نوری و استادبابایی را دیدم که نوازنده ضرب نداشتند ناچارا با صدای ارگ صدای ویلن را تنظیم می کردند و تابع ارگ بودند به جای اینکه با ضرب دست انسان هماهنگ باشند .

خانه : هم قبلا اجاره شده است و گاها بعد از مدتی سرو صدای اختلاف هم بلند می شود فقط به خاطر مقدار نمکی که باید در نیمرو ریخته شود اماگذشتی وجود ندارد اگر داماد حرف گوش کن نباشدعروس  350 سکه را به اجرا میگذارد . بزرگتر بی بزرگتر !!

................وغیره

اما و اما کسانی هستند که زیباییهای گذشته را با زیباییها و دست آوردهای مثبت امروزی آشتی داده اند . که ستودنی است .

وبعضی عروسیشان را کاملا باشرایط خودشان انجام می دهند و حرف و حدیث های مردم برایشان اهمیت ندارد مثل آذین بستن تریلی و استفاده از آن به عنوان ماشین عروس توسط دامادی که راننده تریلی است .

+ نوشته شده در  92/09/19ساعت 10:17  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

عروسی دیروز :

صدها یا هزاران سال است که مردم با  آیین هایشان زندگی کرده اند حدود100سال است که فرهنگ ایران دچار تحولاتی شده امادر روستاها فقط از کمتر از 50 سال است که تغییراتی در فرهنگها اتفاق می افتد آشنایی مردم با زندگی شهر نشینی و فراگیر شدن سواد در روستاها شاید بیش از 90 درصد رسومات راتغییرداد که من فقط به گدشته مراحل زیباییها و زشتیهای ازدواج اشاره می کنم .

غالبادختر و پسر  نقشی در انتخاب همسر ند ا شتند .

ازدواج غالبا در بین اقوام وطوایف انجام می گرفت مثلا تا40 سال پیش هیچ یک از 3 گروه کیاسه نسبت خویشی با هم نداشتند .

پیران گاها بدون اطلاع عروس یاداماد به خواستگاری میرفتند

گاهی تا مدتی عروس وداماد عقد شده همدیگررا نمی شناختند .

خدا از دهان کسی نشنود که داماد آینده در مجلس خواستگاری حاضر باشند

قطعه ای طلامی گذاشتند و آری میگرفتند شبی دیگر صورت برداری برای عقد انجام می شد.

یکی از صورت برداری های موثق عقد به قرار زیر بود :  برنج 4 پیمانه (100 کیلو )،  پیاز 12 کیلو ،  کشمش 2 کیلو ، آلوقیسی 2 کیلو ،  قند 10 کیلو ،  چای 1 کیلو ، روغن 5 کیلو ،  گوشتی 2 راس ، رب کوجه 2 کیلو ،  ادویات ،  سیگارهما ۵۰ پاکت ، سیگار اشنو ویژه ۲۰ پاکت ، سیگارزر 40 پاکت ،  سیب زمینی 10کیلو ،  لپه 1 کیلو  ، گردو 700 عدد .( البته خرج و درم هم می بریدند .یعنی پولی که باید پدر داماد در طول نامزدی ! برای تهیه جهیزیه به پدر عروس می داد )

اینها با اضافات د یگر خرج عقدکنان بود که باید پدر داماد به پدر عروس میداد

در روز عقد عروس ،از خانه یکی از اقوام خودش لباس عروسی به تن می کرد وبه خانه پدرش می آمد و غالبا تنها ساز و آواز،  نقاره با تشت مسی همراه با رقص بود اما دامادحق نداشت در مجلس عقد باشد مثلا باید در آن روز گاومی چراندیا به جنگل پی هیزم می رفت  . داماد هرگز صدای بله همسرش را نمی شنید چون حضور داماد در خانه عروس هنگام بله گرفتن بی ادبی نابخشودنی بود . عاقد بعد از امضاگرفتن از عروس و بزرگان محل به خانه داماد می رفت تا از اوامضا بگیرد . بعدا دعوت از داماد درواقع آغاز بیگاریهای داماد بود .

از عقد تا عروسی :

به همراه صورت برداری عقد موارد زیر هم به آن اضافه می شد

1 – کمک : یعنی مثلا 3 یا 5 بار پدر داماد باید به مدت چند سال مردم روستا را جمع می کرد تا همه محصولات کاشته شده پدر عروس را جمع آوری کندپدر عروس هم عمدادر آن سالها کلی زمین اضافه دیگران را هم کشت می کرد  وباید برای ناهار آنها هم آبگوشت درست می کرد

2 -  یاور : مثلا 80 تا . یعنی پدر داماد باید 80 روز برای پدر عروس بیگاری میکرد البته بیگاری های داماد به حساب نمی آمد

3 – دستکار  : اصل جهیزیه عروس عبارت بود از لحاف و تشک و بالش ونمد و حصیر وظروف مسی وخورد و ریز های دیگر دسکار را در طول عقد تاعروسی باید چند بار توسط اقوام داماد به خانه عروس میبردند که شامل پشم و پارچه و...می شد

4 – عیدی : که هر سال از طرف اقوام داماد به خانه عروس برده می شد

البته برسر نحوه اجرای این مراحل در 99 در صد حالات اختلاف ودعوا بود و اصلا دعوا بخشی جدایی نا پذیر از مراحل ازدواج بود مثالی هست که خویشی هرگز خوشی نوبه !!

دوره نامزدی :

از عقد تا عروسی رادوره نامزدی می گفتند وعروس و داماد حق هیچ حرف زدنی را با هم نداشتند (البته در خفا بله )اغلب دیده میشد داماد بیچاره دور خانه عروس را نیمه های شب طواف می کرد بعضی از مادر زنها پشت پنجره شان را تشت مسی می گذاشتند تا اگر داماد بیچاره با صخره نوردی در نیمه شب خود را به پنجره رسانید افتادن طشت همانا و ...ریش ودوش ....

اغلب دیده می شد داماد شب لب بام و روبروی خانه نامزدش در فضای تاریک  می نشست و به درون خانه نامزدش خیره می شد و یا در پشت بام خانه نامزد شب را به صبح می رساند و فردا هم بیگاری .

در کیاسه دوران نامزدی به 11  سال هم رسیده است !!!

روایت کاملا موثقی است که 2 ماه بعد از عقد  3 نفر بعد از بیگاری در خانه عروس برای ناهار آمده بودند یکی از نزدیکان عروس به اومی گوید اونی که در وسط نشسته و جورابش پاره است نامزد توست .

وروایت موثق دیگر اینکه دختر وقتی نامزدش را می بیند که با قاطر به طرف خانه اش می آید فرار می کند ، ماجرا را می پرسند میگوید اون داره میاد ! در حالیکه برادر نامزدش بود .

 وروایت واقعی دیگر دختره نامزدش را در جنگل نزدیک خانه اش می بیند سراسیمه فراررابرقرار ترجیح میدهد و در خانه بیهوش می افتد .

در دوران نامزدی دختر باید در مقابل اقوام نامزدش یشماق می گرفت یعنی نباید اقوام نامزدش صدایش را می شنیدند  تا روزی که پولی در جیبش می گذاشتند تا به حرف بیاید .

زن و مرد حتی بعد از عروسی اسم همدیگر را در مقابل نزدیکان نمی بردند وبچه خود را بغل نمی کردند یا اگر صدا می زدند می گفتند ای  ، هی یا او و این عادت تا همیشه باقی می ماند والان هم پدر بزرگ ها و مادر بزرگ ها اغلب همدیگر را به اسم کوچک صدا نمی زنند . مثلادر مقابل مردم  می گفتندومی گویند بابای حسن یا مادر حسین .

اما بعد از پایان دستکار ویاور و کمک و عیدی و و پرداخت خرج ودرم  ، برای عروسی برنامه میریختند اما پدر داماد یا مادرش دبه در می آوردند تا عروسی را به عقب بیندازندمثلا ما تنهاییم باید پسرم را عروسی بگیرم تا دختر را به شما بدهم چون کارگر ندارم .

هیمه بار : دو هفته قبل از عروسی پدر داماد باید مردم محل را خبر می کرد تا برایش هیزم بیاورند .

خیاط سر : اما دوهفته قبل از عروسی خیاط در خانه عروس مستقر می شد و برای تمام اهل خانه عروس وداماد لباس می دوخت در این مدت هرشب در خانه عروس بزن و بکوب و بخور  بودالبته با طشت مسی نقاره می زدند .

( لباس زنان شامل پاچین ، پیرهن چین دار ، تمبان معروف به قاسم آبادی که 11 متر پارچه و حدود 20 نواررنگی در آن مصرف می شد ، روسری بلند و سفید ، پیشانی دوبود یعنی پیشانی بند مشکی ، و گاهی پول جلیقه و پول کلاه و...بود )

دو روز قبل از عروسی شتی می بردند یعنی معاش اولیه عروس وداماد را زنان محل در مجمعه مسی می گذاشتند وروی سر می گرفتند و به خانه عروس می بردند با ساز و آواز یا نوای درویشان  از جمله برنج ، گندم ، قند ، چایی  .....

جهیزیه عروس را دختران و خانمها روی سر می گرفتند وبه همراه عروس به خانه داماد می بردند البته قبل از آن جهیز نامه می نوشتند و از طرف بزرگان محل امضا می شد .

برای عروسیها درویش (ملاحسین ، یامین ، وعلی زمان  ملامحله ای ) و (درویشان گورجی آقایان واعظ زاده ها ) ، لافند باز ، دلقک و مطرب می آوردند نوازنده ها و خواننده های کیاسه برای سالیان دراز شادروانان عزیزا..بابایی نوازنده بی نظیر ساز (سورنا ) ، میرزا احمد بابایی نوازنده کمانچه ، غلامحسین بابایی نوازنده ویلن و ساز وکمانچه و دنبک (نقاره ) و خوانندگی ، سعدا.. بابایی نوازنده ویلن و ضرب ، عیسی بابایی خواننده و نوازنده ضرب و غلامرضا نوازنده نقاره (دنبک) با بازیهای طنز آمیز شادی را به عروسی می آوردند . (بستگی به خانواده داشت که چه تیپی باشند ) .

در شب عروسی عروس را در حمام لباس می پوشاندند و به خانه پدرش می آوردند وجشن حنابندان انجام می شد گاهی هنگام آوردن عروس فضا متشنج می شد و گروه های متخاصم با هم تصفیه حساب می کردند  . فرداصبح  با همان لباس با ساز ونقاره وصدای  طشت به خانه داماد می آمد البته بدون همراهی داماد ولی داماد با دوستانش با تفنگ و میوه ( به و سیب ) وقند و پول خورد به استقبال عروس رفته بعد از صدای تفنگ نارنج می زد یعنی میوه ، قند وپول سکه بر سر عروس می ریخت و راهش را کج می کرد و می رفت .یک نفر می باید چیزی را از خانه مادر عروس می دزدید وبه خانه داماد می آورد می گفتند شگون دارد  .لباس عروس رنگارنگ وبادستمال رنگی چهره اش پوشانده می شد . دستمال از جنس ابریشم بود .

 ناهار، پلو با قیمه ، گرکن کباب (فسنجان غلیظ با گوشت استخوان دار گاو یا گوسفند  ) ، خورشت آلوقیسی وکتلت بود البته برای عروسی حتما گاومی کشتند .

ساعت 3 الی 4 بعد از ظهر داماد به حمام می رفت ولباس میپوشید (کت و شلوار اجباری بود ) و از میان کوچه ها به پشت بام می بردند مردان با داماد در پشت بام می نشستند ومردم محل داخل مجمعه مسی شیرینی می ریختند و به پشت بام می آوردند شیرینی ها عبارت بود از نقل ، نخود ، کشمش ، خرما ، سنجد و گاهی کلوچه .سازو نقاره ادامه داشت ودوران (پول ) جمع می شد وآخر سر هم حنابندان خوانده میشد وهرکس به خانه خود .

 عروس و داماد حتما باید در خانه پدر ساکن می شدند و در 90 در صد موارد پس از  دعوای عروس و مادر شوهر سوا می شدندو بسیار حاشیه ها و رسومات دیگر از جمله کشتی  وغیره . .....

حالا بچه ها راست و دروغش را از پدر بزرگها و مادر بزرگها بپرسند وببینند آنها چه خاطراتی دارند .

اما امروزه تقریبا هیچ اثری از آنچه نوشتم نیست . اما به تدریج احساس می شود بعضی سعی دارند بخش زیبای سنت گذشته را دوباره زنده کنند .

گوشه ای از عروسی قدیم کیاسه با بافت قدیم کیاسه

 

+ نوشته شده در  92/09/07ساعت 12:28  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

این روستاهای زیبا ودل انگیز و چشم نواز همسایگان ما هستند جالب است که همه ساکنان روستاهای هم جوار تا دورتر همدیگر را می شناسند و باهم صمیمی اند . عکس دیگر روستاهای زیبای همسایه مان ، ریاب ، نسامکوه ، ایراکی ، توسه چالک ، وربن ، سورتله ، اینی بعد از دریافت عکس های مناسب در وبلاگ گذاشته خواهد شد .

گورج و کلامرود  : در میان انبوه درختان گردو

ایرمحله  : اندکی پایین تر از درختان راش اغلب پوشیده از مه پشت به آفتاب بامردمانی شیرین زبان

پینوند  :  تاریخی ودر میان درختان گردوی قدیمی

تلابنک و تلسن

صمد آباد : با در یاچه معروفش اغلب در زیر مه

وگل خانی  : روستایی در روی صخره . عکس از دور گرفته شده و حاشیه های زیبایش را به خوبی نشان می دهد .

شهرک : از سال ۶۹ بعد از زلزله بنا شده . قرار بوده جای برمکوه را بگیرد .

برمکوه : در زمینی قراردارد که هر آن ممکن است بلغزد . مثل بخش شرقی کیاسه

اکبرآباد : اغلب در زیر مه غلیظ  و درختان گردو وساکنان صمیمی و با صفا

+ نوشته شده در  92/07/28ساعت 22:15  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 
مهر امروز کیاسه :

هنوز مردم دنبال دانه های سرگردان فندق در کف باغ می گردند اما توقف کوتاهی درباغ دارند درخانه ها سرگرم در آوردن فندق از پوست هستند جمعیت بسیار کاهش یافته دیگر از قیل وقال باغ ها خبری نیست حدود 80 درصد باغهادست نسل دوم یعنی وارثان شهر نشین است . همه رفته اند جز اندکی که کار عقب مانده دارند مانده اند . در این ماه محصولات دیگر مثل لوبیا با تولید بسیار کم ،  هم جمع آوری می شود. مدرسه چند سالی بسته بود اما امسال به همت 4 دانش آموز باز شده است 3 نفر از مازگا حدود 10 کیلومتری کیاسه ، یکنفر کلاس یک از دو آب ، 5 کیلومتری کیاسه . 

مهر دیروز کیاسه :

مهر ماه دراین جنگل انسان می جوشید (برای جمع آوری هیزم وبرگ )قیل وقالی بود مناطق مختلف این جنگل را که فقط از ممرز وبلوط است از بالا به پایین معرفی می کنم : تلای سر ، نقاره تلای سر ، بشکسه تله ، بزتلابن ، تول چشمه ، جارسر ، جارسر دره  ، جار سری دوراه  ، پیلاچوری تاک ، گره زیمی ، مالکی چشمه ، گنجی خون چشمه ، حیدری تله کر ، دودران  ، خرمن سورای سو  ، خرمن سورای جیر خرمن ، لشکومی دوراه ، لشکومی پشته راه ، لشکومی بونه راه ، جیر مازی چاله ی راه ، پنجه سنگه ، فوره تلابن ، رضاماواته ، قاسم ماواته ، قاسمی ماواته ، سلمانی ماواته ، قنبرخانی ماواته ، کردعلی ماواته ، علی مصطفی ماواته ، مشتی ابوالحسنی ماواته ، مرادی ماواته ، خلیلی ماواته ، عیسی ماواته ، مام رضا ماواته ، مصیبی ماواته ، مرادی ماواته ( زیر تول چوشمه ) ، میرزا خونی ماواته ، ممدلی ماواته  ........

 

خرمن کوبی به وسیله گاو همچنان ادامه داشت . جنگل پراز آدم بود تا هیزم زمستان را جمع آوری کنند (هیمه فیچینی ) گروهی در جنگل در حال چیدن برگ برای ذخیره زمستان وانباشت آن روی درخت بودند (ولگ زنی ) . جمعی دیگر علفهای باقیمانده از علف بینی مازگا را که روی درخت گذاشته بودند با الاغ وقاطر به کیاسه می آوردند . گروهی باغها را از خار و خاشاک پاک می کردند .دامها کم کم از ارتفاعات پایین می آمدند . هربو چینی .  کونوس چینی ، میارخ چینی ، هالو چینی ، میالسک چینی در این ماه رواج داشت .روی بامها خاک کبود می ریختند وبام کوب می زدند تا در زمستان در مقابل آب غیر قابل نفوذ شود .ودر حدود 30 سال پیش مدرسه با 5 پایه ابتدایی و 3 پایه راهنمایی شروع به کار می کرد .تغییر خیلی زیادی در جمعیت اتفاق نمی افتاد . برای زمستان ذخیره چند چیز ضروری بود . کاهدان پر از کاه . علفدان پراز علف . چند کوزه پر از قورمه . موکول (انبار گندم ) پر از گندم . صندوق برنج پر از برنج اکثرا شب برنج می خوردند و ظهر نان وصبحانه نان وپنیر یا دوراغ و یا گرماگوده پله ( پلو با کره ) . پول زیاد لازم نبود !! معاملات اغلب پایا پا بود .

واما وقتی برگ وهیزم جنگل قبلی تمام شد مردم به این جنگل یعنی جنگل لشکام رو آوردند ۹۹ در صد این جنگل از ممرز و بلوط است . شامل سرخه تله بن ، جور لشکوم ، جیر لشکوم ، نقارتلای سو ، آلوفکی دره ( آلو یعنی قراقوش یا عقاب طلایی در واقع آنجا آشیانه عقاب ها بود ) ، جیر مازه چاله ، جور مازه چاله ، قاسمی ماواته ، لشکومی ایسر ریز ، لشکومی اوسر ریز ، نومته کشه .....

عجیب است دوعکس بالایی و پایینی چقدر به هم شبیهند !!

 این آخرین گندمی بود که توسط  آقای عباس یعقوبی در سال 1390 در کیاسه کاشته شد در حالی که  پنجاه سال پیش و چند سالی بعد از آن ده ها تن گندم و جو در کیاسه تولید می شد .

کومار :  واین از بقایای انبار موقت گندم و جوی تازه بریده شده که برای خرمن کوبی در مهر ماه درست شده . ( به آن کومار می گویند . کو یعنی کوپه مخروطی گندم و مار یعنی مادر که می شود مادر کوپه گندم که او را در بغل گرفته ومحافظت می کند )می بینید که سالها  استفاده نشده و به عنوان بخشی از اثر باستانی در آمده است  . میوه  تلیک  به آن جلوه ویژه ای بخشیده است .

+ نوشته شده در  92/07/15ساعت 10:46  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 
 فندق چینی بین 5 تا 10 شهریور رسما شروع می شود زمانی که از تکان دادن درخت حداقل 50 درصد فندق به زمین می زیزد ولی   در مناطقی که تولید اندک دارند مثل گرمابدشت و پایین تراز نیمه اول مرداد  فندق نارس با پوست به بازار خرده فروشیها عرضه می شود . کارهایی که بطور سنتی برای باغ فندق انجام می شود عبارتند از :

1 – فروردین جوب هارا تمیز و سنگها وآشغالهای پراکنده را از سطح باغ جمع آوری می کنند

2 – خردادماه شروع آبیاریست حدودا هفته ای یک بار تا انتهای مرداد

3 – از نیمه دوم مرداد شاخه های هرز پای درخت و شاحه های کهنه وعلفهای سطح باغ  را میبرند    (هرس )

4 – از نیمه اول شهریور فندق چینی شروع می شود وتا انتهای شهریور ادامه دارد

5 – فندق تا تا حدود اواخر مهر در انبار می ماند تا پوستش به آسانی کنده شود وآنگاه پوست آن را جدا می کنند

6 – آذر و دیماه پای درخت کود می ریزند و اگر لازم باشد ریشه های سطحی را از پای درخت با کلنگ جمع آوری می کنند .

کیاسه در شهریور بیشترین جمعیت را دارد .حدود 20 برابر. اما صبح تا غروب درب همه خانه ها قفل است و همه سرباغ .

از قدیم گفته اند وقت فندق چینی و علف بینی یه سلام ویه علیک

پنج بوله ( ۵ قلو )

هشت بوله (۸ قلو )

 بیشتر مردم در باغشان خانه دارند

 وبعضی دیگر پره دارند

خسته از فندق چینی

 

+ نوشته شده در  92/06/20ساعت 23:13  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 
اینجا بام کیاسه است همسایگان عزیز حدس بزنند کجاست ؟

+ نوشته شده در  92/06/03ساعت 13:52  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

 در بیشتر کلمات از صداهای بین فتحه وکسره وضمه استفاده می شود  . هموطنان عزیز از علمده مازندران تا رضوانشهر واشکور ودیلمان ورودبار قزوین و کوهستان های مازندران می توانند این کلمات را با کلمات مورد استفاده خودشان مقایسه کنند . البته کلمات باز هم اضافه خواهد شد .

مکان وزمان و غیره  : بیلینگه – سرماره – سره – وراور – سرجیر - سرجور – جور – جیر - بون دکه - سردکه  – کر – وراورتریشه – چر - چوره – ماواته - چاک - چور - درالک - گوده بن – روخونه - روخونه لک  – نار - سرپس - جو – دره – بیگه – تاک (زمین برامده یا مقعر ) – توکال - توکولی - توک - سو (افق) –  - شانسر – شانسردیم – چیمالیم – من تنیفی – تیرلنگه -  شپل (بیراهه اما مستقیم سرپایین  ) – لوجین - لوک  - کیل (جوی آب لوبیا وغیره) -  سیاره – پورد – ریز – اسیه - پالفه – چپر – موسرا – گاچه – پسین - دار - صف - درچه - در - در کرره - کادون – اوندیم – ایندیم - مند - مندول -   ..........

 عمل وشغل : کشبندی - وربندی – هوریک –    بون گیتن( چونه گرفتن ) -  آب میراب -  دس داره زن – گرکن شون – علف دپیچ – چاربدار – پالون دوج – خاش وگیر – مال گالش – گوسوند گالش – گاوگالش – کولوگالش - ولگ ایجن - درگززن–- ود بزن– وابیلاشکن - ورچمسن - گنسن – گردناگیتن – فلاکن – فچمسن - آلوکش – خوتن - کوناسه  – ورسان – یله دان – دومبره – ویسکین – چبلادن – ماسه زان - واگیتن  – دوشتن - فودوشتن - والیشتن - دبیشتن – هاروندن – نال گودون – وامیشتن – تشک - جون شیر - سینه آو – گرئکتن – وچردن – هرگنتن - درگنتن - واخوشتن – هکرن –  وکرن - هگیتن - هنیگیتن  – دئن – گیتن – هاشوردن - دوشورووشور  – ویگیتن – فیچین – فرتن – هئن (خرید ) - تم زئن – درجئن - دازدرجن – واکرن – رم گودون – هکتن – هگرسن – دگرسن – دراغن – فشلدن – وگاردن – دبین(برش) – هاپاتن – کونگوریشه – سینه آو – گرئدئن – گرئکتن – - واز - پیشکیلی واز – النگه – فوخوتن – دوخوتن – واز گودون – شادی شلنگ – کولاگیتن - وربندی – گرداگیتن – دس کوتوم - بچاس - فلخ فلخ -پاسن - پیراسن - دوخوس دوخوسه - دوی دوی بازی- بوخوشت - دوخوشت - بپرست  - دپرس -  هرگنت - درگنت - پیچاخورده - واز گودن - نیشتن - گردپاچه - دوزانو - بنه - بوشو - بومورد - پی بوگود -  ووسوس - ووسونن - ..........

 اشیا : کلند – کولونگ – داز – بیل – داره – درگز – چوگوش – اره – تیشه – گاجیمه – جت  - گادار – لافند – ونده – بولو  - دومه – دس کلنده – قند شکن – قندلاک – ایسکوم – نلیمکی – کاسه – پیاله – قاشق – تاس -  تینچه - گمچ - چنگال – لولون - دس آولولون  – چپی – صفه  - کولاکوت – مشماچو - شونه میک - دوک - تشی – کیل– کیلی – قوفل – تور(تبر) – قیاسه  – پالون – تنگ – پالون پشتی - زور (پهن) – نال – سینه بند – جل تنگ – رونکی – کفل پشتی -  اوسار – گولونه -  روحی  - چیری – قاودون –  قاولومه  – لله(چراغ لوله) – دوشون – ماس گوله – مرس گوله – پاوزار – چکمه – گولوش  – خویه – بیل  -  لیها - کوم - الک - غلبال - جت - گادار - گاجیمه – خرمن – کا– کولوش – پالفه بن – فل  - کیشخال – تارو – آفتاوه - تهر – مرس – بوم کو – گاره – وروند – خلات  – پایه – آجار – فیپیرچ – لور – سرج – نون – دیماشور  - لاک - قاو سینی - مجیما  – انمه – تندور (تنور)– بله گیت -  سولونگه - دس پیته - پینه – ارد – آسوم – ماشه -  کله(اجاق) – شوش (چوب گاورانی) – کولاکوت – چرک – چرده – رت –  بور - گرد - هیمه  - هیمه چوله - تلاشه - لیاره هیمه - بوسوت - نوسوت - ورک - پوسه هیمه - هیمه کولبار - دس پیته - چرده - تندورخال - تندور - دیماشور - بون - تندورسون - لاک - کولاس نون - کماچ - باریک نون - انمه - ور بومار - وییس - کرچنه - بل - خولاسوت - سولونگه - ماشه - توتوراپی - کله - دو کله - دوخوشت - پو - ورف - تکر - بورون - تارمی - شی - تووار - تله - گراچ - تله بن - تله لوک - لوک - سرسنگ - بونه سنگ - تیف - تل - شور - شیرین - پوش - کچک - کونوس گچک - ..........

گیاهان : گرکن- فندق- قیسی- سیب - حسی- زردهالی – خرماهالی – قزوینی هلو – سنگورهلو – بورهلو  – هربو - هسی - بورهلو  – خوج - گلابی  - آلبالو  -  گیلاس -  کول کوم  -  کلم –  کونوس – تلیک – میالسک – میارخ – توج – سیاهلو - کوفی - خونمارکوفی - مکابج - آشتالو - قیسی –  سرخ بادنجون (گوجه ) – سیابادنجون – بولوش – تادون - واش (علف) – جعفری – هیل – گرزنه - پلوم  – گون – دارچچ – کوسیره - منده - ریواسک - – چیچیم - مرزه – گدابنه – شلتره – کرک چره – اسب سمه – گندم واش  - عاروسه – گرزاگوشه – سوروف – چوروم – پوپه – کورموشینه – خاک سلیمه – ماس گوله – سیر – پیاز – کوماگوش – شال توس – توسومبو – کرک لنگه - ژنگ – پیییز جو – بهار جو – گندم - گندم واش – مالی (گندم نارس )– جیرینگ جیرینگه – موشین – داروینجه (صمغ) – مرجو – کگج – تلارو – تارو – گندم واش – منده – آلش – کرویه – پولوم -  راش – ا ج - ایسبی - وی – لی – تبریزدار– شرم – مازی - گیل مازی - تل مازی -  – سیاشرم – ایسبی  - ولگ – توسه – پلاخور - بور - بوله - اشکر - گوده - داروینجه - خوشکه - ..........

کوماگوش کیاسه

جانوران : ویه (موجودات زنده کوچک) – سوبول – سوبوج – ریسکه -  – ساس – دودوم – ملجه وچه - دم کولانه – زلزله – شق سوبول – کارتنگ -  مارمئن دوبود – کون سوکونه – پوتار – کلم – سویت         کلم – اجیک - وجه زنه - چچن ویه  – سرخ کلم – نماز بین – مگز – عسل مگز – سیفتال – کورمگز – خرمگز – ماسه مگز – لل – وجه زنه – بوکن ویه -   شیطونه – جند اسب -   گوگاردن -  خرکلاش – جوجار – قورباغه – کرچنگال – مار – افه  مار – جعفری مار – خاکی مار – کولوروب – کرماره – آتشی مار – تیرمار – پلنگه مار -  گرزه – گل – پیچه شال – شال – زربانوکه – لو آس – پیلا پلنگ  - وش پلنگه – فوره – قژقه – خوک   – خوک کوله – خرگوش – شوکول – ورگ – جونور(حیوان وحشی ) – ریاب – ملیجه (گنجشک ) - کول کافیس - جوملجه - جین جیره – کولکافیس – دونبلاسکن - حاج حاجه - کل خمسک -  پوشازنه – ولگه موجه - کوه ملجه - هفت رنگه  - زرد ملجه - بادکوین زنه – واشک   - کشکرت -دارتوک زنه - کوربی – وشم – زرج - کو که – رابشکن – قراقوش – دال – قراب – کلاچ – سیاکلاچ  – لوراب خوره – سگیته – جسکن – کشه – سیاسرت – شونه بسره –  دال – گیژگال – سرخ دمه – قوش – آلو – قمری – کبتر – کوربی – بیلی -  گاو - گاوگوره – کولو – دوموس  - کل دوموس – کارمیج – ورزه – کرک – کولوشکون  – سک - ملی  - توله – پیچه  - پیچه کوته – تله – جیجه – کاتک – تلاکوته – تولوم – الاغ  – درازگوش – الاغ کره – گوسوند – نرپارینه –  بز - گیاره – بزبچه – وره – توسونگال - بول بوله - بلبل -- پلنگ - کون سوکونه - ریاب - زولو -   ..........

خرکلاش کیاسه

 مربوط به انسان وحیوان : دوش کول - مچه  - وزینگه  - بالسکون - آل کش – مارمو- شله رون – چول - تس - چس - گوز - رئن - لولی - هوالولو - آل کش - چچ - مرگ ویرگه  - کشه بن - چیکال  - چیک - گیج گیله -  کتیر – دشکه - سیسه - بوک - پوزو - ففه - پوس - نینه - چکن - میزدون - کشکه - زال - خاش - چکن - کشه - گاز - کله انگشت - سپرئ - موت - مچه - پوزه - میجیک - فوکوله -  -  خیک - قلمه  - کشه – غلت – گوره – بورمه – اشماره – چیک لنگ – وژگر- وینه پره – اسکجه  - وینه لوکه - وینی - دیم  - دماغ لوکه - فرن دماغ  - دماغ زک  - وینه زک – گادار دماغ - گمچ وینی - جیک چوشم - سگ چوشم -  گاوچوشم  - فر-  سلک - آرما - چکره - متوره -  کل فه - دیم - ناک - نی نه - بئلیس کن - کله انگشت - قورتنگ - شوقوم -  دوش کل - می جیک  - زیه - سنده - رخ  - رخن – گو - چوچه  - ویزگه - جعوه - گولوخمه - ژپیر - زرچله - دغمه – دود - خول کیل - گاوزور  - کرکاگو - جیرناکتال - جورناکتال – تور- توک - پاتوکالی - پو - دیماجور - کوندیم - دومبوره - یه لنگی - پوشه - دس پوشه - پسا - پیشا - تک - پیله - واق - واقابو - آلنگ - زرچه - - مرکه - زنکه - وچه - خاخور - برار - ابرار - ادای جون - لاکو - وچه - پی یر - مار - ادایی - عمه - خال جانی - عاموجون - عام پسر - عمه پسر - پیلابابا - آجون - پی یر - مار - پیلامار - خاخور - برار - گارش - صبر - خفه - فشکس - دشکس - گولو خمه - شول - هنک (شوخی بی مزه ) - لوچا - بودون - تومون بودون -  تونووکه - زیرشلوار - قبه - جیرقده - کوله - قیش - جوروف - کش پیرهن - چلمی - لر - آزاری -  گولوخوممه -  پلنگ لیر   - الاغ ساره - سک لاو  - ریاب مورغونه - ریاب پوش - قورباغه سل - سومولدوقه -   ..........

غذا : پله - نون - جوونون - کماچ - کولاس - باریک نون - انمه نون - سرج آو - ترشه غله - باقله پله - گرکن ترشی - بادنجون کباب - بادونجون قاتوق - سبزی کوکو - مورغونه دشکن - بوپوته مورغونه - سبزی ترشی - ترپیله -کوفی - کوفی تره - هلوایی ترک - ماملکه - پیاز آو - آو غوره - هلو آوه - تره - منده پله - پنیردبیج - وابیجکه - دبیشته گوشت - گوشته قاتوق - گرکن کباب - آلوقیسی قاتوق - کلاپاچه - نون درجه با دو - دوراغ - لور - پنیر– شیر – کره – دو – کشک -  کیال - ماس - کره  - پته دو - کشک - شیر آش - جعفری آش - گندم آش - اردله آش - ببیشته گندم - هربو کول - هسی کول - کولچه نون - سیب زمینی تره - کوفی تره -     ..........

غیره : چیک - پک - قق - من - وجه - آلش - قدم - مورغونه (واحد وزن ) - دوخاله - دوخاله بار - بون - سر - سربن - سرپس - آو بیگه - براور - بی سون - بنه - بوخوت - خاواشو - کوناسه - لالیم - بونازن ( آتشگیرانه ) - هچی - هچی بیچی - خوجیر - بوم - بوم کو - بوم سر - لایه - آولایه - بالون -  لوس -لیسکه - دارگم - دارلاپی-  نوم فکت - کوفتی - جزام بگیت - داغ تشک بگیت - ول (کج ) - پیته - پیتاله - دپیته - فیپیته - هلیج والیج -  قراچه - کلچیک - ماس تهر - دوشون - تال - چیری - کت - براسر - مالگه - کوروس - ولگ دار - علف دار - بز تلابن - کتره - ملاقه - پوتون - بوپوت - نوپوت - دبیشتن - مرس گوله - لولون - آفتاوه - تونگ - پلابونه - قاتوق - دونوس - نودونوس - نوشتوووس - بوشتوووس - نوخورد - بوخورد - نیارد - بیارد - بزه - نزه - بنی ویشت - ننویشت - نوشورده بو نوشوبو - نومابو - بومابو - بکلانی - نده - هده - دکلان - دکلسانه - هکره - بهی  - نهی -  ننابو - بنابو  - ندابو - بدابو - ووتون - دوتون - دوته - سق - پاچال - جفتک - دونوس - حیسابو - توار  - سنگ تله - تلاشه - تشک - تول - ترید - بال تلیف - فلخ فلخ - پاتوکالی - پیلاکوت - پسین - پوزی - پیته - براوری - سرپس - بور - بی سون - بورون - تومون بودون - بوله - ایجن - آلنگ - اشکر - آسوم- گارش - مندول - مندیل - لالیم -  ووسوس - ویسکین - زیبیل - تاروزیبیل - کبریت چوله - میجیش - خومته -  .........  

 اصطلاحات  : گاودکته بازار – چوس بعداز ظهر – خوک گو – کولونی مئنی خر – یه روز در میانی    عاروس – یه لنگی – ای ورزه – سومبوسوت - خا لو خاخورزه نشناسه  - سک خو صاحابه نشناسه  - آدم وا خور جوهر بداره فوگوده جوهره باد بره  - آی گیل کوته - پیلاکوت - از پشت شیر شال کوته به عمل هه - از پشت بلبل کولکافیس به عمل هه - تی سر قسم - جونی می آبرار - جونی ادای جون - جونی می آجون - ازا داری توکه زنه - خاش والیس - گرزه واز کنه - کلاچالی گرد هواشون - فلانی کله دو کنه - او وربنده زنه - پله نوخورده - شله پله بوخورده - اونی تله پایه توک مورغونه کنه - تی وشم خونه ؟ ( اوضاع بر وقف مراده ؟ ) - هوا چورره کنه -  خبربری ملی - ورگ چرم - بالنگه قرآن خونه - ویله موج -   خاش والیس - غارکونه کونیشته کلاپشت چی خوره گرزاگوشت - بازی فوسوس -  شادی شیلنگ - خویشی هرگز خوشی نوبه -  اووقتی زوروالانی عقل - گرنه بوز سرچشمه آوخوره - همبره شاله - پیجانی لواس  -  همباره چوسه  -    ..........

ادامه خواهدداشت....

 

+ نوشته شده در  92/06/01ساعت 10:14  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 
صخره های باشکوه و بلند وقرمز رنگ سی پرد همراه با سروهای بلند قامت آن که به طرز عجیبی از دل صخره بیرون زده دیدنی ترین چشم انداز را در کل گیلان بوجود آورده است . این  یک ادعا نیست فقط باید دید و قضاوت کرد. اما آنچه شکوه و عظمت این صخره ها را بیشتر می کرد چیز دیگری بود . دال  . تا حدود 30 سال قبل صدها دال در دل صخره های بلند لانه داشتند وهربار ده ها قطعه از این پرندگان در بلندای سی پرد پرسه می زدند وگاهی به سمت اشکور بالا به حرکت در می آمدند که نشان می داد حتما دامی در جنگلی مرده است دال ها محل مرگ حیوان را از ده ها کیلومتر دورتر تشخیص می دادند . یکی از دیدنی های اشکور که خاطره آن همیشه در ذهنم می ماند حرکت دال ها به سمت بالاد ست اشکور ودایره زدن و اوج گرفتن آنها بود .خیلی دوست داشتم تماشای شان کنم اما به یک باره نابود شدند . هزاران سال بودند  . اما دیگر نیستند .  صخره های سی پرد بی وجود آنها دیگر رونقی ندارند . دلگیر است و سکوت  . اما چرا از بین رفتند فقط می دانم نابودی دام وورود ماشین در اشکور ونابودی دال هم زمان اتفاق افتاد .

+ نوشته شده در  92/06/01ساعت 1:9  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 
 آیا می دانید که  :

چهار کارگاه آهنگری در کیاسه وجودداشت

این بقایای یکی از کارگاه های آهنگریست .

بیش از 30 کارگاه چادشب بافی وشالکی بافی در کیاسه وجودداشت .

بیش از 3000 بز و گوسفند در کیاسه بود .

تمام خانه های کیاسه گلی بود .

خاک پشت بام تمام خانه ها مخلوطی از خاک رس ووذغال سنگ بود .ودر مقابل آب غیر قابل نفوذ .

همزمان 3 مکتب خانه در کیاسه وجودداشت  : علی نجفی ، علی اعظم امانی ، مرضیه موسوی

مدرسه دارای 5 پایه کلاس ابتدایی و 3 پایه راهنمایی داشت .

سال 1343  کاهدان کردعلی اکبری پس از مرمت تبد یل به اولین مدرسه شد . اولین  سپاهی دانش انسان فرهیخته ای بنام علی  مردانی بود

 تنها معلم کیاسه ای که در کیاسه افتخار خدمت داشت فرزند کردعلی اکبری یعنی آقای قدرت اکبری است .

اولین دیپلم مرد سرهنگ بازنشسته آقای  موسی باقری واولین دیپلم خانم ، سرکار خانم لیلا یعقوبی بازنشسته فرهنگی است .

اولین گروه دانش آموزانی که در کیاسه سالم به کلاس ششم ابتدایی رسیدند عبارتند از : محمد محمد علی زاده  ، ارسلان یعقوبی ، ابوالقاسم آقایی ،     عیسی شکوری ، ذبیح الله آقاجانی  . بقیه ترک تحصیل .

در زلزله 5/7 ریشتری رودبار در کیاسه کسی مجروح نشد اما در 20کیلومتری یعنی موسی کلایه و پیرکوه ده ها نفر کشته شدند

علت مقاومت روستاهای اشکوردرمقابل زلزله  بخاطر استفاده از چوب راش در کلاف ساختمانها بود .

چاه فیروز کوه را باید اکبرآبادیها تمیز می کردند وکیاسه ایها در آن شمع روشن می کردند . تا هوا آفتابی شود .

در قبرستان کیاسه 7 درخت آزاد تنومند وجودداشت که سن آنها به صدها سال می رسید . همه توسط دره بلعیده شدند .

100سال قبل در کنار کیاسه دره  وجود نداشت

دره کنار کیاسه به علت نابودی جنگل های جنوبی کیاسه پدید آمد وننگ روستا شد

بین خانه محمدامانی ورسول آقاجانی درخت گردوی بزرگی وجودداشت

پشت خانه رسول آقاجانی درخت سپیددار بلندی بود

تمام جنگل هایی که درختانش ریشه کن شدند وبه کشتزار تبدیل شدند فقط برای یک نسل کارایی داشت .

غلام حسن باقری شاید متشخص ترین شخصیت قرن اخیر کیاسه بود .

70 سال قبل فقط افراد زیر سواد داشتند (چیزی بالاتر از خواندن ونوشتن ) : سیدمهدی موسوی  ،حسن آقاجان زاده  ، فیض الله شکری  ،  خلیل ابراهیمی

حمام کیاسه معماری با شکوهی داشت غافل از اینکه روی زمین متحرک بنا شده بود

شرق کیاسه یعنی پلا کندسر شرزیمی کوگیلی و...سالی چند سانتیمتر به سمت رودخانه می رود

حدود کمتر از 150 سال پیش کدوسین حرکت کرد وسد بزرگی در رودخانه ایجاد کرد

30 سال قبل در زمین های جنوبی کیاسه شاید 30 تا 40 تا چشمه وجودد ا شت الان شاید هیچ !!!

شهدای گرانقدر کیاسه عبارتند از شهید حسن یعقوبی شهید حسین یعقوبی

بدانیم که شهید احمد محمد علی زاده هم از شهدای گرانقدر کیاسه است (ساکن جورگوابر)

موذن وملا ومیرزا ومتشرع کیاسه برای سالهای دراز استاد علی اعظم امانی بودکه در اقامه اذان سبک خاصی داشت وتاحال کسی این سبک را بکار نبرده است . 

موذن بالامحله کیاسه عاشور بابایی بود که صدای بسیار دلنشینی داشت

اولین سپاهی دانش علی مردانی (قزوینی )دومی بحرینی پور (بهبهانی )سومی سی سختی (اهل   سی سخت )چهارمی ایزدی (میان دوآبی )پنجمی سلاق (گنبدی )ششمی عبادی (میانه ای )بودند .مردانی سازنده ، ایزدی هنرمند ، سلاق نابغه معلمی ، بودند .

ادامه خواهدداشت ...

 

+ نوشته شده در  92/05/31ساعت 21:1  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

در تقسیم اراضی که سال 41 انجام گرفت هرچند بی عدالتی هایی از طریق کدخداهای وقت و افراد ذی نفوذ انجام شد اما بی عدا لتی بزرگتر این بود که خواهران بزرگتر که عمری در زمین جان کنده بودند وگاها برادر کوچک شان را بزرگ کردند از مالکیت  محروم شدند و  ملک فقط به پسرها رسید  . بعدها که آگاهی بالا رفت زنان زحمت کشیده متوجه شدند در تقسیم اموال  ، برادران وجبی از ملک پد ری را به آنها ندادند . به بهانه اینکه سند به نام شان است اولین جرقه کدورت ها زده شد  .

در 50 سال اخیر که روستاییان صاحب ملک شخصی هستند روابط خواهران وبرادران بعد از درگذ شت پدر ومادر تیره می شود و تا آخر عمر تیرگی ادامه دارد وبعد به بچه ها یشان منتقل می شود واقعیتی که همین الان در کیاسه کاملا عیان است به عنوان مثال در خانواده هایی برروی ملکی که خواهران بزرگتر جان کنده اند وزحمت بسیار کشیدند و برادر کوچکتر در سایه خواهران بزرگ شد وهمزمان اصلاحات ارضی انجام گردید .تمام ملک وحتی خانه به نام پسر ثبت شد اما خواهران چون معنی مالکیت قانونی را نمی دانستند همچنان برروی زمین های پدرش  کار کردند وبه اتفاق بچه هایشان در زمین های برادرش که وارث تمام املاک از سوی ارباب شد جان کندند اما بعدا که ادعا کردند ما هم از ملک پدر سهمی داریم برادر گفت سند به نام من است و شما هیچ حقی ندارید مثال های از این دست زیاد است

اختلاف ونامهربانی و ارتباط ضعیف  بین فامیل را را به گردن زمانه می اندازند که صدق و صفا را از بین برده است .اما  اینطور نیست . دلایل آن عبارتند از :

1 -  شیوه غلط تقسیم اراضی وعدم نظارت صحیح در سال 41 .

2 - نا آشنایی به قانون در گذشته  .

3 -    آشنایی به قانون در زمان حال . در گذ شته به د ختران چیزی نمی رسید یا خیلی اندک می رسید ثروت بین پسران تقسیم می شد ولی الان تقسیم بر اساس قانون دو به یک انجام می شود بعضیها هم بر اساس یک به یک تقسیم می کنندو قوانین کشورهای اروپایی به گوششان رسیده است  . ضمنا بعضی پد ر ومادرها شفاهی  ملکی را به نام یک فرزند می کنند فرزند زمین را آباد  می کند و از جان مایه می گذارد بعد  که خطای کوچکی کرد زمین را از او پس می گیرند که بعداز مرگ پدر ومادرباعث اختلاف می شود . یا  مثلا اگر یکی از بچه ها پد ری را دو بار به دکتر می برد پدر در بازگشت گوشه ای از باغش را بی حساب و کتاب به او تقدیم می کند حتی گاها پسری باغی می خرد تا بهره ای ازآن ببرد  ، پدر باغ را مصادره می کند که من پدرت هستم و برایت زحمت کشیده ام بقیه خواهر وبرادر هم پشتیبانش . حالا پسر از سر کلاه رفته هیچ کاری از دستش برنمی آید کوچکترین حرفی بزند می گویند حق با پیر است !. خلا صه همه اینها دست به دست هم می دهند تا امروزه مثلا در کیاسه خانواده های فامیل بسیاری با هم دشمنی دارند وبچه هایشان همد یگر را نمی شناسند . بسیار کم پیدا می شود که برادران و خواهران با هم روابط گرمی داشته باشند .اما توصیه به وارثان :

اولا ملک کوهستان  سند ندارد دوم اینکه جز حاشیه روستا ارزش مالی خیلی پا یینی دارد سوم اینکه  در کیاسه و اشکور برادران و خواهران پابه پای هم در مزارع و باغها زحمت کشیده اند چه خوب است تقسیم املاک بین آنها از طریق ایمان وجدان ومردانگی انجام شود وسوپاپی در تقسیم ارث قرار داده شودبه خدا جای دوری نمی رود  هرچند تقسیم میلیمتری و 2به1 قانونی است اما پیشنهاد من  برای همیشه دوستی را برای خواهران و برادران و بچه ها یشان به ارمغان خواهد آورد چند بوته فندق یا چند متر زمین کمتر یا بیشتر ثروت قابل توجهی نیست ودوستی وروابط گرم خانوادگی ارزش صد چندان دارد . در پایان سلا م گرم مرا به آنها یی که بعد از تقسیم ارث با هم روابط با طنی گرمی دارند برسانید .

در کیاسه نمونه هایی از این دست هم وجوددارد ای کاش الگویی برای دیگران باشد .

زمانی این خانه نگین کیاسه بوده است وصاحبش شخصی بزرگوار ومتشخص وآبادی محل .اما الان هر آن ممکن است روی سر هر رهگذری فرود آید . وکسی هم نیست که مسوولیتش را بپذیرد . امیدوارم اینگونه مشکلات در روستاها حل شود تا هم باعث زیبایی شود وهم از خطرات جلوگیری به عمل آید .

+ نوشته شده در  92/05/30ساعت 12:15  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

ساعت 3 شب از خواب بیدار می شود ، بعد از دم آوردن چایی و خوردن صبحانه با عجله کیف و کیسه اش را بر می دارد  و به همراه بدرقه کنندگان از میان تاریکی وارد ایستگاه مینی بوس می شود، تابستان هوا سرد و زمستان یخ بندان، از دور چندین مسافر به همراه بدرقه کنندگان در کنار کیسه و کیف شان نمایان می شوند و جمعیتی در ایستگاه فرصت می یابند تا با همد یگر صحبت کنند و از احوال هم جویا شوند، پدر و مادر ها از دوری بچه هایشان و مسائل زندگی می گویند ولی بچه های آماده به سفر موبایل به دست و گوشی به گوش حواسشان به پدر و مادر ها نیست. این در حالی است که همه چرت می زنند و چشم به راه مینی بوسی هستند که قرار است از روستای پینوند برسد حدود ساعت 6 مینی بوس از پینوند حرکت می کند دلهره مسافران و بدرقه کنندگان را فرا می گیرد که از دو راهی به سمت کیاسه می آید یا به سمت گورج . اما مینی بوس مستقیم به سمت گورج می رود ! آه از نهاد مسافران تازه خداحافظی کرده بر می خیزد که مینی بوس پر بود و رفت . گروهی پریشان وسایل شان را به کول می گیرند به خانه برمی گردند و گروهی دیگر مقاومت می کنند و امیدوارند. ساعت حدود 9 یک نفر را به خانه راننده نیسان  می فرستند اهل خانه با او برخورد خوبی ندارد و می گوید راننده نیست نیم ساعت بعد شخص متنفذی را به خانه اش می فرستند این دفعه اهل خانه می گوید که آقا خواب است و برای بار سوم آقا دارد صبحانه می خورد. حدود ساعت5/ 10  نیسان وارد ایستگاه  می شود  قیافه راننده د ر هم ،موها ژولیده، نصف کمربند آویزان و همه به او سلام و تکریم می گویند و اجازه می دهد که مسافران پشت نیسان بنشینند. نیسان راه می افتد حدود سه ساعت از جاده 35 کیلومتر سنگلاخ  تا گرمابدشت را می پیماید. در تمام طول مسیر مسافران با زلزله 8 ریشتری وطوفان گرد و خاک وبوران وسرما در گردنه مواجه می شوند . نزدیک گرمابد شت ابتدا کنار رودخانه و یا چشمه پیاده شده و گرد گیری و یا گل گیری می کنند (مناسب با شرایط آب و هوا ) .(البته اگر بجای نیسان خودروی جنگ جهانی دوم به گیر مسافر بیفتد رسیدن سالم به گرمابد شت 50 ، 50 است .)بالاخره به رودسر می رسند و ادارات تعطیل . مجبور است شب را جایی بگذ راند تا کار اداری را فردا صبح انجام دهد. فرداساعت 7 صبح به اداره می رود تا ساعت  8 منتظر می ماند. رئیس جلسه دارد، معاون کمسیون دارد، کارمند مرخصی دارد، دیگری ماموریت دارد وآن یکی  رفته کله پاچه بخورد و بعضی تحویلش نمی گیرند. کارش می ماند برای روز بعد.

 اما برگردیم به ایستگاه مینی بوس در کیاسه :

 بقیه که برگشته بودند صبح به ایستگاه می آیند اما این بار در میان شور و شعف مسافران و بدرقه کنندگان ، مینی بوس وارد ایستگاه می شود اما پر از مسافران پینوند و توسه چاله و ایراکی ! فقط پیاده رو جا هست با این همه مسافر ! اعلام می شود بین دو صندلی تخته بگذارند و روی هر تخته 3 نفر بنشینند و بین دو تخته هم 4 نفر روی پا باشند و بقیه یکی بغل راننده و دیگران پشت در به طوری که یک پایشان روی کف مینی بوس است!! از بیرون یک شخص زورمند درب مینی بوس را به زور می بندد این در حالی است که چندین کیسه داخل مینی بوس و چندین کیسه دیگر هم روی سقف مینی بوس است که اگر نبودند مسافران داخل مینی بوس با کوچکترین فرمان ممکن است گشتاورسقف زیاد شده وماشین وارونه شود. بعد از طی چند کیلومتر که هزاران دست انداز را رد می کند مسافران جابجا می شوند و هر دو پایشان به زمین می رسد وقتی به انار تله می رسند سکوت مطلق برقرار می شود که آیا ماشین جاده انار تله را به سلامتی طی می کند یا نه ! بعد از آن شکر خدا ودنباله حرفها .اما پیچ وحشتناکتری در بالای روستای زیاز را باید رد کنند خدا هیچ مسافر و ماشینی را از بالا به پایین نصیب این پیچ نکند که هنوز نمیدانیم که چرا جاده را اینگونه ساخته اند عجیب است که هیچ مسئولی در فکر تغییر آن نیست اگر ماشینی ترمزش دچار مشکل شود یا در اثر غفلت سرعت نامناسبی داشته باشد و بخواهد از پیچ نپیچد مستقیما بدون برخورد با هیچ مانعی نزدیک 1000 متر سقوط می کند وبه داخل روستای دیورود می افتد . 

این اتفاق 4 سال پیش افتاد اما خوشبختانه 100 متر جلوتر از پیچ به طوری که مینی بوس کیاسه که متعلق به پینوند بود با نزدیک 40 مسافر ترمز برید و خوشبختانه لطف خدا ودیوار نرم کنارجاده به داد راننده و مسافران رسید و راننده ماشین را به کوه زد و بسیاری ا ز مسافران مجروح شدند .

 خلاصه بعد از 6 ساعت در پایان وقت اداری به رودسر می رسند ، مدتی لازم است تا مسافران گردو خاک یا گل بدن و کیفشان را پاک کنند. کار اداری فردا.

ایستگاه کیاسه در رودسر :

اگرفردا کار انجام شد پس فردا باید در ایستگاه مینی بوس ساعت 5 الی 6 حاضر باشد و برخورد می کند با جمعیت عظیمی از مسافران به همراه بار و منتظر مینی بوس. اکثر مسافرانی که ساعت 3 الی 5 از قزوین یا تهرا ن رسیده اند بعضی در ایستگاه در حال چرت زدن و بعضی دیگر در حال کشتن پشه ها. و همه در حال تحمل بوی نمی مثل انبارهای زیرزمینی نمدار هوای جلگه ی گیلان و همگی نگران از نیامدن ماشین. اگر نیامد یا باید شب را به نحوی درجایی بگذرانند تا فردا صبح به همان نقطه برگردند.گروهی دیگر به رحیم آباد می روند و یکی از جیپهای جنگ جهانی دوم را باید پیدا کنند و حداقل 15 مسافر به همراه سیمان میل گرد وخریدهای دکان و یخچال های تعمیر شده در جیپ قرارداده می شود تا اکبرآباد خودشان را برسانند تا اینجا هر جایی از مسافر سالم باشد حد اقل تمام مفصل های شان ساییده شده اند .جیپ به کیاسه نمی رود به شرطی که کرایه ی مابه التفاوت دربست پرداخت شود. در غیر این صورت باید مسافت حدود 7 کیلومتری تا کیاسه را  پیاده بپیماید .

 اما اگر مینی بوس به ایستگاه در رودسر رسید:

 شور و شعف فراوان مسافران را فرا می گیرد و جمعیتی کثیر به سمت مینی بوس هجوم میاورند تا جا بگیرند راننده در بالای مینی بوس بارها را روی سقف می بندد . معجزه ای که همیشه رخ می دهد تمام مسافران با بار در مینی بوس جا می شوند . داستان تخته بین دو صندلی وسرپا ماندن ابتدا روی یک پا بعد طی مسافتی روی دو پا .(البته چون ابتدا جاده آسفالت است و دست انداز ندارد مسافران دیر تر جابجا می شوند .) در بین راه ظهر به متلاکو میرسند و البته کاری ندارم چه می خورند .  و بعد از 6 الی 7 ساعت به کیاسه می رسند. خسته کوفته .

1-    حال چگونه می توان انتظار داشت که مردم یا عضوی از شورا برای انجام کاری کوچک در اداره بخواهند پیگیر کار روستایی مثل کیاسه باشند.

2-    چه کسی حاضر می شود ماشینش را در آن جاده برای مسافرکشی به کار اندازد؟

3-    این نسل مینی بوس های بنز بودند که توانستند سال ها در چنین جاده هایی مسافرکشی کنند آیا مینی بوس های امروزی می توانند ؟ مخصوصا که خیلی از یدکی های آنها چینی است.

4-    این حال و روز مسافرت از کیاسه به رودسر است بسیاری از روستاها حال و روزی بدتر از این دارند مثل وربن اینی سورتله ایرمحله و ... اما جاده آن روستاها خطراتی مثل انار تله و پیچ زیاز را ندارند .

5-    در طی نزدیک 30 سال که اشکور از نعمت جاده برخوردار است حوادث رانندگی بسیاری رخ داده که گویا یکی از رکوردهای کشور است ولی نمی بینیم مسئولین به علل آن پرداخته واقدامی کرده باشند .

6-    در زمستان گاها مینی بوس خالی یا با 2 یا 3 مسافر این مسافت 120کیلومتر را طی می کند چگونه رانندگان باید معاش شان را تامین کنند .تا حال دیده نشده راننده ای در اشکور به نان و نوایی رسیده باشد .

7-    راه حل این گرفتاری وتمام مشکلات یک چیز است .بازسازی اصولی وآسفالت جاده ها . آن وقت خیلی چیز ها تغییر می کند مثلا شما میوه های ییلاقات را هرروزه در بازارهای رودسر خواهید د ید (بجای میوه های سم خورده ورشد داده شده با کود شیمیایی ودارای مواد معدنی ضعیف و بی بو و بی خاصیت دشت گیلان )

8-    این داستان کاملا واقعیست .آیا  مشکل حل شدنی است ؟حتما .برای مسئولین مثل آب خوردن است فقط باید پای اراده ای در میان باشد .

وچند عکس از انار تله رابط کیاسه به رودسروجلگه گیلان

انارتله .صخره های به رنگ انار

اگر روبرو سرو کله کامیونی پیداشود چه باید کرد (یک معما)

واما از لبه این پرتگاه هیچ مسافری به پایین نگاه نمی کند ۹۰ درصد  اهالی جلگه که از اینجا عبور کرده اند برای آخرین بارشان بوده است . (عموما اهالی جلگه گیلان از ارتفاعات می ترسند چه برسیم از اینجا) .

+ نوشته شده در  92/05/16ساعت 18:37  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

صدها یا هزاران سال است که جمعیت بشر رشدی حدودا برابر صفر را داشته است در صورتیکه هیچ کنترلی روی افزایش جمعیت نبود هرخانواده ای تاجا ییکه سلا مت مادر اجازه می داد بچه می آورد اما عواملی مثل جنگها و میکروبها ونبود علم پزشکی جمعیت را ثابت نگه می داشت در نتیجه جمعیت شهرها وروستاها ثابت می ماند ونیازی به مهاجرت دیده نمی شد قبل از سال 40 هیچ کیاسه ای مهاجر نداشتیم درحالی که کیاسه بیش از صدها سال قد  مت دارد .امروزه با پیشرفت علم پزشکی وازبین رفتن جنگها جمعیت ناگهان افزایش یافت وروستاها ترکید واضا فه آن به شهرها سرازیر شدند ونتیجه آن شهرک سازیهای اطراف شهرها ست .الان بیش از 20 برابر جمعیت کنونی کیا سه به شهرها مهاجرت کرده اند که به ترتیب اولویت قزوین تهران رشت رودسر لنگرود لاهیجان چالوس و نوشهر وافرادی کمتر در بقیه شهرها ساکنند . زمانی در کیاسه حدود بیش از 3000 راس گوسفند و350 راس گاو و200 راس اسب وقاطر والاغ و هزاران پرنده خانگی وجود داشت ده ها تن گندم و جو وعد س گل گاوزبان ولوبیا و.... تولید می شد . حدود 80 خانواده  جمعیت داشت که بچه وجوان در خانه ها می جوشید در کنار هر بوته جنگل همیشه سر وکله یک نفر پیدا بود .الان در  روستا بالای 90 درصد جمعیت شامل پدران و مادران سالخورده است  که تقریبا از کار افتاده اند روستا دیگر رونق گذشته را ندارد الان شاید 50  مرغ 10  اسب والاغ 10 گا ووگوسفند در کیاسه وجود دارد  و تولید گندم وجوصفر است (البته  منهای فندق که آن هم به دلیل عدم رسیدگی رونق گذشته را ندارد ) .

چرا آنها مهاجرت کردند ؟ برای زندگی بهتر .عدم وجود امکانات  از قبیل جاده ودسترسی آسان به شهر وغیره .وزندگی راحت در شهر. ولی می بینیم در روستا امکانات بهتری نسبت به گذشته وجود دارد ودر شهر زندگی نسبت به گذ شته بسیار سخت تر شده اما چرا روستا ها بصورت تاسف باری خالی شده اند ؟ البته فقط شا مل کیاسه واشکور نمی شود بلکه دامن تمام روستاهای ایران را گرفته است .راه حل چیست ؟من نمی دانم اما واقعیتی است که وجوددارد . اما پیشنهاد ساده  برای رونق بخشیدن به روستاهای اشکورطرف خودمان وبازگشت بسیاری از مهاجران   :

1- احداث سد در گلوگاه روستای چمتو باعث به زیرکشت رفتن فندق ودیگر محصولات در  هزاران هکتار زمین می شود وده ها هزار نفر صاحب آب ونان می شوند

2- آسفالت جاده های اشکور که تمام روستاها در دسترس شهر ها قرار گرفته و محصولات به راحتی وارد بازار می شود در کیاسه به خاطر عدم دسترسی به بازار ده ها تن میوه تلف شده وپوسیده می شود

3- استفاده از آب سد برای شرب  تمام روستاها بعد از احداث تصفیه خانه ونجات وآزادسازی چشمه ها وبازگشت زیبایی به طبیعت .

فقط همین !! آنوقت خواهید دید چه معجزه ای رخ می دهد .آیا نمی شود  ؟ اتفاقا خیلی خوب هم می شود .

ممنون از این گربه ها که دور وبر پدر ومادرمان هستند و آنها را از تنهایی در می آورند .

این گربه های ما ۷ تا بودند که متاسفانه در زمستان همین سال پلنگ همه را نوش جان کرد .

اما گربه امسال ما ۱۳۹۲ که در عکس زیر می بینید شکارچی نابغه است حقیقتا تا حالا چنین گربه شکارچی ندیده ام . اطراف خانه ما باغ وحش است اما این گربه خانه ما را از شر انواع مارها  ، موش ، راسو ، عقرب ، رطیل وهرچه که زورش برسد بیمه کرده است .واقعا به این می گویند  گربه !!!!

 

+ نوشته شده در  92/05/01ساعت 15:9  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

در گذشته رودخانه ها آلوده به تخم انواع ا نگلها بود به دلیل اینکه دامد ا ری بسیار وسیع بوده وبسیاری از کودها در مسیر رودخانه رها می شد از طرفی قبل از سال ۴۱ در اکثر روستا ها دستشویی رسمیت نداشت اگر هم تعداد معدودی بود چاهی در میان نبوده وفضولات به جویها ودره ها و نهایتا به رودها سرازیر می شد رفع حاجت در کنار رودها ونهرها وجویها امری عادی تلقی می شد کنار همه چشمه ها پر از فضولات انسا نی بود بعد از ۴۱ سپاهیان دانش مردم را وادار به جا رو زدن  کوچه ها و ساخت دستشویی کردند البته آن دستشوییهای اولیه کاسه وگاها چاهی نداشتند .استفاده از کاسه و ساختن چاه از حدود ۲۰ سال پیش اجباری شد  .آگر آشغالی هم که وارد رودخانه می شد مواد کاغذی  کوزه سفالی شکسته وپارچه پشمی وپنبه ای  واز این قبیل مواد قابل تجزیه و بی ضرر بود به علت نا آشنایی به بهداشت گاها مردم از آب رودخانه ها و نهر ها می نوشیدند .وتقریبا همه مردم آلوده به انواعی از انگلها بودند اما اگر آب همین رودخانه ها فقط جوشیده ومصرف می شد تمام آلودگی از بین می رفت (این داستان کاملا واقعیست ) .

  اما امروزه آن آلودگیها به دلیل وجود دستشویی بهداشتی و نابودی دام ورعایت بهداشت  در رودخانه هاوجود ندارد اما دیگر باجوشاندن آب رودخانه نمی توان آب را نوشید .چرا ؟ مطلب همین جاست  .آ لودگی شیمیا یی .در گذشته اگر دره ها و جویها و رودها آلوده به فضولات و آشغالهای قابل تجزیه بودند بیماری ناشی از آن را می شد با یک قلم دارو برطرف کرد اما آ لودگی که الان دامن آب  را گرفته دیگر با جوشاندن و تصفیه قابل از بین رفتن نیست پلاستیکها و مواد رنگی که در رودها رها شده اند  انواعی از عناصر خطر ناک از جمله سرب و جیوه دارند که با جوشاندن از بین نمی روند و بعد از ورود به بدن هرگز خارج نمی شوند ودر طولانی مدت به انسان آسیب جدی می رسانند . اند کی همت مسئولین وتبلیغات رسا نه ای و احداث کارگاه های باز یافت به راحتی می تواند این معضل بسیار خطر ناک را حل کند .ولی گویا هنوز اراده ای در کار نیست .حال  به مردم کیاسه ودیگر روستا های اشکور توصیه دارم پلاستیکها را دور نریزند .سوال اینجاست که  اگر آنها را انبار کنند بعد چه کار کنند باز بر می گردد به اراده مسولین .کافیست اعلام شود که پلاستیک ها را کیلویی می خرند . آنوقت اگر ذره ای پلاستیک و آ لودگی در طبیعت دیدید سلام گرم مرا به آن برسانید .

چه می شد اگر این آب همینطوری تا به دریا می رسید .بله چنین امکانی هست اما  به نوع بشر بستگی دارد !!


 

+ نوشته شده در  92/04/21ساعت 19:45  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

آنچه نگاشته می شود می تواند تما می روستاهای اشکور را شامل شود در گذشته شخصی که در میان اکثریت مردم باداشتن معیارهای پذیرفته شده مقبولیت می یافت از طرف مردم کدخدای محل می شد پای رای و صند وق در میان نبود اما انتخاب کاملا درستی انجام می گرفت تا روزی که کدخدا توانا یی ادامه کار داشت .گروهی کدخدا نبودند اما که خدا مرد (kekhodamard)بودند وبا کد خدا همکاری داشتند اما د یگرانی هم بودند که به عنوان نیروی نظامی یا فکری ویا منشیگری و غیره عمل می کردند .اما کیاسه روستای ۷۲ ملت است خیلی ها کدخدا شدند اما یا زود سقوط میکردند ویا با مشکلات زیادی روبرو می شدند .

معروف است که می گویند در کیاسه همه کدخدا هستند وکدخداگری در کیاسه کار هر کسی نیست به هر روستا یی مراجعه کنید یک نفر تا آخرعمر به عنوان کدخدای محل بود اما در کیا سه کا بینه  خیلی سریع تغییر می کرد .مشکل به بعد از 57 هم سرایت کرد هنوز هم که هنوز است کیاسه نتوانسته یک کمیته یا شورای قوی و منسجم و کاری را به خود ببیند اگر هم کاری انجام گرفته توسط همان که خدامردان است .

از سال ۱۳۲۰ به بعد افراد زیادی به  کدخدایی رسیدند از جمله عزیز باقر ی عیسی قاسمی نعمت قاسمی پایین محله ای  ابوالحسن علی زاده  موسی آقایی  یوسف یعقوبی  خلیل ابراهیمی  علی قاسمی .اما که خدامردان (kekhodamard)و بزرگوارانی هم در کنار آنها بودند که بدون آنها کدخدا قدرتی نداشت از جمله سید مرتضی موسوی  سید مهدی موسوی سید کاظم سلیمی غلامحسن باقری  نرجس باقری عظیم آقاجانی علی اعظم امانی بخشعلی گل علی زاده راضیه شعبانی عقیل آقاجانی رضا آقایی  ایوب یعقوبی عزیز یعقوبی وخیلیهای دیگر که نام مبارکشان در این سطور نمی گنجد . حال به خوبی می توان درک کرد چرا کیاسه باداشتن همه استعدادها مشکل کوچکی مثل مدیریت آب آشامیدن را که به راحتی قابل حل است نمی تواند بر طرف کند .

این چشمه معروف بونان است حیف است این چشمه ها قربانی مدیریت ناصحیح شوراها ومسئولان شود تصورش را بکنید اگر این چشمه غیب شود آیا نباید به حال این اکوسیستم و طبیعت گریه کرد .بله متاسفانه برای چنین  چشمه هایی نقشه های تاسف باری کشیده اند .

 

+ نوشته شده در  92/04/03ساعت 12:39  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

کیاسه باوجود تمام زیباییها از دوزشتی رنج می برد :

1 - جاده نامناسب 2 - مدیریت نا صحیح آب آشامیدنی .

چشمه آب لوله کشی کیاسه در اسبی دا ربن 5 کیلومتری شمال کیاسه است چشمه ا یست نسبتا پر آب . اگر این آب فقط برای آشامیدن وکارهای خا نه استفاده شود کافیست اما هم اکنون مردم د ر 24 ساعت د رد و تا 20 دقیقه می توانند از آب استفاده کنند ظرف این مدت همه مردم شیرها را باز میکنند وحریصانه ظرفها ومنبع ها را پر وباغها وباغچه ها را آبیا ری می کنند اما هیچکس یک لامپ روی د یوارش روشن نمی کند تا عابری در کوچه در تاریکی شب راهش را بیابد پس مسئله کاملا بدون توضیحی روشن شد .کنتور آب .مردم کیاسه و مسئولین بداننداگر در هر خانه ای کنتور آب قرار داده شود همین آب کافی خواهد بود .اما عقیده ای تاسف بار در میان مردم رایج شده و آن اینکه مثلا آب چشمه بونان را به کیاسه انتقال دهند به خیال اینکه کمبود آب جبران شود در صورتی که این کار انجام گردد مردم بجای اینکه باغ شان را یک بار آ بیاری کنند 2 بار آبیاری خواهند کرد  . مردم ومسئولین باید بدانند اگر چشمه های طبیعت را کور کنند دیگر زیبایی در طبیعت نمی ماند وموجودات زنده ازبین می روند وا کو سیستمی که هزاران سال دوام داشته هم از بین خواهد رفت پس تنها کاری که باید انجام داد این است که اولا در هر خانه ای کنتور آب قرار داده شود ولوله کشی ازد وبا ره اصولی اجرا شود وبه هیچ قیمتی اجا زه داده نشود تا آب چشمه های بونان ودیگر چشمه ها به روستاها انتقال داده شود زیبایی طبیعت به چشمه های آن است باید بدانید که علت عمده خشک شدن دریاچه ارومیه به دلیل اجرای همین کار غیر مسئولانه وغیر کارشناسا نه است پس :

 پیش به سوی زنده نگه داشتن چشمه سارها واحترام به طبیعت .

+ نوشته شده در  92/03/08ساعت 0:41  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 
پلام : حدودا در ۱۰ کیلومتری رحیم آباد رودسر قرار دارد صخره وایگون تله و شالیزارهای کوهستانی آن دیدنی است آنها در گذشته ادامدار بودند وملک تابستانی ومرتع آنها در کیاسه بود .

  نجفقلی : در اواسط عصر قاجار بزرگترین دامدار پلام بود . مرتع ایشان شامل رودخانه کیاسه تا راسران ومرز ایرمحله تا توسه چالک را شامل می شد خانه زمستانی اودر پلام وتابستانی در کیاسه وخانه دیگرش در دشت اورسره دشت مازگا ومحل فرود گله هم در اور سره دشت بود .نجفقلی کدخدای قدرتمند و متنفذ پلام وکیاسه و چند روستای دیگر بود .

گل خانم : اما بعد از وفات نجفقلی همسرش گل خانم کدخدای پلام وکیاسه و ۵  روستای دیگر شد و ۷ سال کدخدایی قدرتمندی داشت . گل خانم فرزند کربلایی احمد و اهل لامبشکست (لامشکن ) بود مقبره اش در قبرستان کیاسه در جانب شرقی است سنگ قبرش در چند سال اخیر نا پدید شده است گل خانم در تاریخ معاصر اشکور تنهاخانمی  بود که مدت زیادی بر چند روستا کدخدایی کرد میگویند این خانم بزرگواردر رفت و آمدهایش سوار بر اسب زین شده و تفنگ بدست بوده است .

فرزندان نجفقلی وگل خانم : ۱۲ فرزند از جمله سلیم علی (کدخدا آبرار ) - دادخانم و........سلیم علی  بعد از پدر ومادر به کدخدایی رسید ووارث مرتع کیاسه شد مقبره این دو در کیاسه است .کافیست بدانید نتیجه های ساکن کیاسه نجفقلی وگل خانم عبارتند از :

نتیجه های ساکن کیاسه نجفقلی و گل خانم :   راضیه شعبانی ؛ صغرا ؛ زهرا و سلیم ؛ فاطمه ؛ عظیم ؛ محمد حسن ؛ قاسم آقاجانی ؛ گل بهار ؛ هادی ریابی  - مریم – شهربانو ساکن ریسن ؛ خلیل آقاجانی  – سیما – هاجر – صغرا ؛ نقی پدر نگار همسر محترمه یداله آقاجانی ؛ اسداله ؛ نجمه (همسرسلمان رستم زاده ) ؛ محمد عاشوری ؛ زهرا همسر محمد علی پنجعلی زاده ؛ گل جهان ؛ لطیف روحی ؛ ......

ضمنا بدانید خانواده های یعقوبی و رستم زاده ها مثل همه ساکنان رستم زاده مازگا پلامی هستند و بر روی ملک آبا و اجدادی شان سکونت دارند .بعدا توضیحات تکمیلی داده خواهد شد .ضمنا مادر نویسنده وبلاگ هم متولد پلام است .

+ نوشته شده در  92/03/07ساعت 10:21  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

قدیما کوزه ها , مسی و گلی , فرشها , حصیر و نمد , لباس ها , پشم و پنبه و خلاصه هیچ چیزی از پلاستیک نبود و زمین خدا بسیار تمیز هرچه دور می انداختیم تجزیه می شد و به خاک بر میگشت اما الان طبیعت آلوده به انواع پلاستیک شده است پلاستیک زند گی را خیلی آسان کرده اما بعضی از آدمها با چه وجدانی در حالی که در یک قدمی سطل آشغال هستند پللا ستیک ها را در طبیعت رها می کنند .بگذریم از جیوه و سرب وموادشیمیایی دیگر .

جاده بین کیاسه به رودسرکنار جاده در طبیعت زیبا پر از آشغال غیر قابل تجزیه

واگر این آشغالها نبود چقدر زیباتر بود

 کمی موضوع را عوض کنم .زیاد هم بی ارتباط به مطلب نیست .اگر از دور جنگلی را نگاه کنید که خانواده ای در آن زندگی می کند به منظره ی اسفناکی برخورد می کنید که به نظر می رسد تا شعاع زیادی جنگل خورده شده اما حاصل آن تنها اداره ی یک خا نواده است به بهای نا بودی جنگل و مرتع با زجر و عذاب خانواده دوری از امکانات آموزشی و بهداشتی و رفاهی. آیا بهتر نیست همه ی اینها در یکجا متمرکز شوند و دامداری مکانیزه داشته با شند و در آسایش بسر ببرند؟ در اطراف کیاسه می بینیم خا نواده های پراکنده به این سرنوشت دچارند و طبیعت هم به آن سرنوشت. جنگل و چشمه و مرتع نا بود و خودشان در عذ اب . ولی چگونه اما می دانم امکان پذیر است آیا در جایی از جهان چنین اتفاقی افتاده بله در تمام کشورهای اروپایی . در این کشورها در تمام کوهستانها و جنگل ها جاده کشیده شده اما خانواده های دامدار پراکنده در جنگل زندگی نمی کنند جنگل و مرتع را گذاشتند برای تولید اکسیژن و گردش و ورزش مردم امیدوارم درکوهستان های شمالی ما که عینا طبیعت اروپایی دارد چنین اتفاقی بیفتد طبیعت شانس آورد که آدم ها مهاجرت کردند والا معلوم نبود اگر این خلایق در روستا ها می ماند ند چه بر سر جنگل می آمد .

واینهم جمعیت پراکنده بدون کوچکترین امکانات

 ببینید فهم و معرفت انسانهایی که هرروز کنار این چشمه می نشینند وانواع پلاستیکهای محتوی غذا با خود دارند همان گالشها و کلاهی های فهیم .اصلا اثری از آشغال نمی بینی !!این چشمه معروف بونان است .آن جسم سبز کوچولو لیوان است .(ماشین شیک ومدل بالا آدمهاش شیک تر و پر مدعا آشغال وپلاستیک رو پرت می کنند وسط خیابان !!!) امیدوارم روزی برسد معرفت این گالشها وکلاهی ها سرمشق ما باشد .

 

واین یکی چشمه راشخانی سر که هنوز مردم یاد نگرفته اند در اطرافش پلاستیک بریزند آفرین بر درک این مردم

+ نوشته شده در  92/02/28ساعت 1:58  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

خوب است اسامی ساکنان حال حاضر کیاسه ونسل قبل را بدون ذکر القاب و عناوین دراینجا بنویسم  تا بچه های شهر نشین ما حد اقل نیم نگاهی به این اسامی داشته باشند وبدانند کیاسه با نام آنها شناخته می شود اگر کسی هریک از افراد را خوب بشناسد می تواند ادعا کند که روستایش را می شناسد اما باید بدانند هریک ار بزرگواران دنیایی هستند و بودند که من فقط به نام بردن اسم آنها بسنده می کنم .ممکن است کسانی از قلم افتاده باشند در قسمت نظرات کمکم کنید .(اگر در گروه یک ودو از افراد متوفی نام برده می شود به دلیل پابرجا بودن خانواده شان است که برای رفتگان شادی روح و باز ماندگان آرزوی سلامتی دارم ).

برای هرکسی این اسامی نشان میدهند که کیاسه ایها چه نام هایی برای بچه هایشان انتخاب می کردند 100سال قبل ، 50سال قبل ، وامروزه ، ای کاش می شد اسامی بچه های امروز را می نوشتم . به اسامی قدیمی خوب دقت کنید .

گروه ماقبل اول :

  که غالبا شهر نشین وفارسی زبا نند واکثرا در روستا هم فارسی صحبت می کنند .!!!

گروه اول  از بزرگواران ساکنان دایمی: 

 علی شعبانی   - حسن آقاجان زاده  - محمد امانی - عمران قاسمی - سید جعفر موسوی - خلیل آقاجانی - اسدا.. عاشوری  - علی آقاجانی - سید ابوالحسن موسوی - موسی قاسمی - حاجی اکبری - فاضل قاسم زاده - علی علی پور - نعمت قاسم زاده  - سلمان قاسمی - کردعلی اکبری - رسول آقاجانی - رمضان جعفر زاده - سید حسین موسوی - حسین آقاجانی  - حسن حسن زاده  - مهدی حسن زاده - میراخان پنجه علی زاده - محمد ولی پنجه علی زاده - باقر باقری - عباس آزادیخواه - خلیل آزادیخواه  - قنبر علی زاده - کاظم حسن زاده  - محمد شکوری - محمد علی آقاجان زاده - محمد عاشوری -  یدا.. آقاجانی-  اسماعیل آزادیخواه  - عباس یعقوبی - احمد باقری - شکرا.. آزادیخواه - جعفر باقری مازگا - حسن تاک  - مسلم جعفری – علی اعظم علیزاده -  ستار رستم زاده  - سلمان رستم زاده - بختیار رستم زاده  - اسفندیار رستم زاده - اشرف شکوری  - رضا آقایی - رسول گنجی  - محمد علی رستم زاده – سالار اکبری - عظیم آقاجانی  - محمد حسن آقاجانی - سلیم علی بابایی  - محمد بابایی - ایوب یعقوبی  - علی آقایی - اسماعیل آقاجانی  - ابراهیم آقاجانی  - ............

گروه دوم  فقط تابستان در کیاسه سا کنند .خانه یا باغی دارند : 

 خلیل ابراهیم زاده  - محمد رضا شکوری - فیض ا.. شکری   - یعقوب یعقوبی - سید اشرف شعبانی  - سید مهدی موسوی - سیدعیسی موسوی - طالب علی زاده مقدم  - محمد علیزاده مقدم - شیخ محمد قاسمی - رمضان علی پور - حسن قاسمی – حسین قاسمی - علی قاسمی - علیرضا آقاجانی - رضا آقاجانی - داوود یعقوبی  - جمشیدبابایی - آقاجان بابایی - ابوالحسن باقری - ایرج جعفری - محمد علی پور - هادی آقایی - محمد آقاجان زاده  - علی گلعلیزاده - حبیب حبیبی  - حسین علیزاده مقدم - ابوالقاسم آقایی - الیاس شعبانی -  بلال شعبانی - سلیم سلیم زاده  - نصرا..آقاجانی  - ذبیح ا.. آقاجانی - حسن آقاجانی - حسین آقاجانی - علی علیزاده مقدم  - علی آقاجانی دوآبی  - رحمت قاسمی - نصرت اکبری - حسین اکبری - تقی پنجه علیزاده -  حسین قاسمی -  یونس رمضانی - اسحق رمضانی - محمد تاک  - جعفر جعفرزاده  - مصطفی گلعلیزاده  - محرمعلی جعفرزاده  - منصور جعفرزاده -  یوسف گل محمدی - علی اکبر آزادیخواه - اصغر آزادیخواه  - ابوالقاسم آزادیخواه  - تیمور آزادیخواه  - مطلب آزادیخواه  - سهراب آزادیخواه   - علی جعفری  - مختار قنبری  - لطیف روحی - احمد قاسمی - قاسم قاسم زاده - ابراهیم عموزاده - علی اکبر قاسمی -  ابراهیم قاسمی - علی پنجه علی زاده - محمد پنجه علی زاده - حسن پنجه علی زاده - خالق پنجه علی زاده - محمدرسول آقاجانی - منصور آقاجانی - رمضان بابایی - حسن عاشوری - شیخ علی عاشوری - محمد عموزاده - مصطفی یعقوبی - مرادعلی آقاجانی - محمدصالح باقری - محمد باقری - ............

گروه سوم  شادروانانی که کیاسه را با نام آنها می شناسند . جوانان قبل از حدود 70 سال پیش وپیش کسوت همه ما : 

سید مرتضی موسوی  -  صدرایی اشکوری - علامحسین ابراهیم زاده  - موسی آقایی - علی اکبر شعبانی  - عزیز یعقوبی - عزیز باقری  - یوسف یعقوبی - غلامحسن باقری  - تقی باقری - عزت ا.. آقاجان زاده  - حبیب ا.. آقاجان زاده  - مختار آقاجان زاده  - حسین آقاجان زاده  - ابوطالب آقاجان زاده - حسین شیر علی زاده (آقاجانی) -  ولی خان آقاجانی -  میرزا حسن زاده  - سید آقایی موسوی -  سید علی موسوی   - سید حسین شعبانی   - مراد علی پور - بخشعلی گلعلیزاده  - علی جان عموزاده -  جمال جعفر زاده - رمضانعلی علیزاده - عیسی قاسمی - باقر آقاجانی - احمد علی بابایی - عبدالعلی بابایی - عاشور بابایی  - قربان بابایی  - محب علی  پنجه علی زاده  - محمد علی پنج علیزاده  - رضا پنج علیزاده  - مصیب جعفری   - رحیم دکلان - قاسم قاسمی  - قوچعلی قاسمی  - سیف ا.. حبیبی  - زکی سلیم زاده  - علی اعظم امانی - قربان آقاجانی  - جانعلی رستم زاده  -عقیل آقاجانی  - میرزاحسن آقاجانی  - هانی آقاجانی - سیف ا.. آقاجانی  - نعمت قاسمی پایین محله  - میرزاعبدا.. شکوری  - احمدخان حسن زاده  - باباعلی پنج علیزاده  - امیدعلی پنج علیزاده  - باقر اکبری  - آقاجان رستم زاده  - آبرار رستم زاده  - ابراهیم عمو باقی پور - علی مرتضی باقی پور - یحیی گنجی - رستم باقی پور - اسکندر باقی پور  - علی محمد آقایی - ابوالحسن علیزاده مقدم  - قاسم آقاجانی  - شریف تاک -   نصیر رجبی - رضاقلی آزادیخواه -    رحیم علی گنجی  - عبدا..جعفری - صادق یعقوبی -  علی مراد عموزاده - علی عموزاده -   .............

و  جهت آشنایی نسل جدید ، اسامی  مادر بزرگان ومادران بزرگوار رانام می برم که مربوط به ۲۰ تا ۱۰۰ سال قبل هستند . این اسامی را با اسامی امروزی مقایسه کنند .

گل صفا - صغری - زهرا - فاطمه - حاج خانم - گل گیس - گل خانم - داد خانم - نگار - گل جهان - گل دسته -گل بهار - گل مست - گلی - مرضیه - ننه خانم - ترمه - کلثوم - حسنی - کافیه - شهربانو - خان زاده - حوا - راضیه - خاتون - زرنگیس -  زرخال - سکینه - رقیه - نرگس - مادر - فضه - حنیفه - توبا - کاس - باجی - آبجی - بانو - رخسار - لیلا - مدینه - کبرا - راحله - زینب - فرنگیس - خدیجه - طلعت - طلایی - قمر - سلطان - ریحان - عالیه - حفضه - صفیه - خاور - حلیمه - خانمی - گل ننه - زربانو- صالحه - منصوره - صالحه خانم - هاجر - نرجس - معصومه - خورشید - عذرا - صفورا - آمنه - سیلان -قمری - بانو - هنده - گل تیتی - زرخال - فاروقه - رهنما - زیبا - رعنا  - راویه - ماهرخ - مرمر - آقمار  - گیس -   محرمه -  نسا - ربابه - حمیده  - حدیقه - پرور - پروین - پروانه - مهلقا - سیما - صدیقه - حورا -شهری - مدینه - ثریا - آذر - ماه جبین - زینت - سلیمه - گل بانو - گوهر - اشرفی - سید باجی - سید خانم - زبیده   ..........

+ نوشته شده در  92/02/06ساعت 12:51  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 

عجیب نیست که این شعر معروف قدیمی در مورد کیاسه سروده شود

کوره ی گرم کیاسه سرد شد        داس تیزش حصه ی نامرد شد

 کیاسه معروف بود به داشتن ماهر ترین آهنگران در شرق گیلان و دیلمان واشکور بهترین داس های شرق گیلان را کیاسه ایها می ساختند .در کیاسه 4کارگاه آهنگری بود یکی از آنها در لات (رودخانه بالایی) که دیوار قدیمی آن در عکس معلوم است دومی در 2 کیلومتری آن کنار رودخانه در (ناو دره کش ) .دیگری در پایین محله کیاسه وچهارمی در بالامحله .آهنگران کیاسه در باز کیاگوراب لاهیجان هم شعبه داشتند وزمستان ها در آن مشغول فعالیت بودند (حدود 120 سال) .استادان آهنگر شامل کبل ابراهیم استاآقاجان وکبل باقر (دوره قاجاریه و بعد از آن )وفرزندان و نواده های آنان و پدرشان میشد.آخرین آهنگر استاد احمد باقری حدود 20سال قبل در اتاقور لنگرود به کار خود پایان داد .ودیگر کیاسه آهنگری ندارد!!  آخرین کارگاه آهنگری درحدودسال 1350در پایین محله کیاسه برچیده شد آخرین نفراتی که در آن کار می کردند عبارت بودند از استادهانی آقاجانی استاد احمدباقری استاد علی مرادی پینوندی وابوالحسن باقری (ماکه بچه بودیم گاهی 3یا 4 نفره د م کوره را حرکت می دادیم )ما هم می توانستیم استاد آهنگر شویم اما زمانه دیگر با ما یار نبود . یاد دیگر استادان از جمله عزیز باقری ، عزت ا.. ، سیف ا.. ، غلامحسین و دیگران ....گرامی

خانه استاد عزت ا..که می گوینداسوه اخلاق هم بوده در زمان قاجاریه ساخته شده است .

 این داس در حدود سال   ۱۳۰۵ ه . ش توسط استاد عزت ا.. آقاجان زاده ساخته شده است بست برنجی آن روی دسته داس کاملا معلوم است .

 

+ نوشته شده در  92/01/29ساعت 23:17  توسط محمد آ قاجان زاده کیاسه | 
 
صفحه نخست
پروفایل مدیر وبلاگ
پست الکترونیک
آرشیو
عناوین مطالب وبلاگ
درباره وبلاگ
وبلاگ , معرفی روستای کیاسه یکی از روستاهای معتبر اشکور(رودسر گیلان ) به عنوان روستای استادان بزرگ آهنگر و تولید کننده فندق ومساحت زیاد وتنوع طبیعی وتنوع قومی به هر علاقمند به جغرافیا ومردم شناسی ایران است .وگاها به اشکور ، آبادترین دره شمال ایران ( ازنظر حجم باغ ها و جمعیت روستایی و تنوع طبیعی ) می پردازد . نویسنده نظر شخصی را بکار برده ومنتظر نظرات ارزشمند همه عزیزانی است که وقت گرانبهای خودراصرف خواندن وبلاگ می کنند .

پیوندهای روزانه
wikipedia
ircf
varzesh3
علوم تجربی
chess
chessbomb
سلامت
modarres
achmaz
fide
نصایح بزرگان
پیش بینی هوای کیاسه
آموزش وپرورش رحیم آباد
آموزش وپرورش انزلی
prochess
blogfa
اطلاعات
yahoo
google
مرکز تقویم
پیش بینی هوای رشت
آرشیو پیوندهای روزانه
نوشته های پیشین
فروردین 1393
اسفند 1392
بهمن 1392
دی 1392
آذر 1392
مهر 1392
شهریور 1392
مرداد 1392
تیر 1392
خرداد 1392
اردیبهشت 1392
فروردین 1392
اسفند 1391
بهمن 1391
دی 1391
آذر 1391
مهر 1391
بهمن 1390
دی 1390
آذر 1390
آبان 1390
خرداد 1390
اردیبهشت 1390
فروردین 1390
بهمن 1389
دی 1389
آذر 1389
پیوندها
صمدآباد(بهزاد وجواد بابایی)
ایرمحله( عیسی زاده)
ویشکی
دشتک
روستاهای ایران
اشکوریهای نوشهر
برمکوه(رمضانعلی امیری)
وربن سورتله(اسدا..سلیمی)
گیل ودیلم
اینی(خانعلی زاده )
گیلان استان زیبا(سعید)
توسه چالک(عمادی)
گورج (صادقی)
شفیع آباد(شریف زاده)
ریاب(حسین نیای اشکوری)
پینوند ( مرادی)
سورتله ( احمدی)
ریسن (محمدجوادفتح الهی)
هراران روستایی از بم(دریجانی)
استان غرب مازندران(تنکابنی)
باغدشت الموت (شمس الدین رجبی)
قلعه الموت (الموتی)
کیاسه روستای شهید پرور(رضا)
عقاب اشکورلامشکن(عباس زاده)
اشکورنوین(علی یعقوبی)
صدای جوانان اشکور(شمسی)
خانه سرک(بهزادمرادی)
لامشکن(آرنگ اشکوری)
دانشجوی دامپزشکی(امین)
دیماجانکش(کریمی)
برارودخورگام(مجتبی حسین پور)
آزارکی(هادی قاءمی )
اشکلک (مصطفی )
گیلان بهشت زمین (شریفی )
خبرگزاری اشکورات
جلیسه (افتخاری)
طیولا (مهدی هشیوار )
چمتوکش (هم محلی )
بالا طیولا (هم ولایتی)
ملا محله (خلیلی)
بورچاله (روح الله حسین نیا )
پینوند(اسماعیل پور)
دیار من لامشکن (عباس زاده)
سماموس (قاسمی جیردهی )
پرتال خبری اشکور (امیدرجبی )
جیرکل (فرهادکاظمی جیرکلی)
نخودتپه (حامد )
سورچان ( خرم الحسینی )
 

 RSS

POWERED BY
BLOGFA.COM